Yazışmalık
https://turkcesivarken.com/yazismalik/

Çizinti
https://turkcesivarken.com/yazismalik/viewtopic.php?f=244&t=14317
1. bét (Toplam 1 bét)

Yazar:  Furkan Yıldırım [ 27 Ağu 2021, 14:19 ]
İleti Başlığı:  Çizinti

Çiz- eylemi ile Türkiye Türkçesi +(In)tI ekinin birleşmesi ile ortaya çıkan sözcüğün "kötü çizilmiş, özenilmemiş, tamamlanamamış resim veya grafiti", "karalama" gibi anlamlara gelebileceğini düşünüyorum. +(In)tI ekinin bütün örnekler için geçerli olmasa da bir olumsuzluk anlamı mevcuttur.

"Bulantı, sarkıntı, kuruntu, takıntı... vs." gibi örneklerde bunu görmekle birlikte son yıllarda yapılan türetimlerde bu durum göz önünde bulundurulmayarak "bağlantı, toplantı, orantı, görüntü... vs." gibi türetimler yapıldığı için sözcüğü olumsuzluk anlamı bulunmadan kullanmak da mümkündür.

Belki de el ile yapılan resim için "çizinti", kamera ile çekilmiş resim için "bediz" sözcüklerinin kullanımı mümkün olabilir.

öñeri Çizinti
"kötü çizilmiş, özenilmemiş, tamamlanamamış resim veya grafiti", "karalama"

Yazar:  datadeveb [ 27 Ağu 2021, 22:33 ]
İleti Başlığı:  Ynt: Çizinti

Ekin doğru gösterimi -(X)ntX ya da -(I)ntI olmalı değil mi?


GÜNCEL TÜRKÇE SÖZLÜK
çizinti
1. isim Ufak sıyrık.
2. isim Bir yazıda üzeri çizilen yer.

DERLEME SÖZLÜĞÜ (TÜRKİYE TÜRKÇESİ AĞIZLARI SÖZLÜĞÜ)
çizinti
Çizilme.
*Alaşehir -Manisa
*Susurluk -Balıkesir
-Rize
*Ermenek -Konya
-Edirne
Türkiye'de Halk Ağzından Derleme Sözlüğü

Ankara,Türk Dil Kurumu,1968
cilt: 3
C-Ç ( ca - çüzecik )

BİLİM VE SANAT TERİMLERİ SÖZLÜĞÜ
Sinema ve Televizyon Terimleri Sözlüğü - 1981

çizinti
İngilizce: abrasion, Fransızca: abrasion, Almanca: Abrasion, Abrieb
Sinema Filmin yüzünde, sert bir cisme sürtünmekten ileri gelen ve çizik kadar derin olmayan hafif sıyrık.

Yazar:  Furkan Yıldırım [ 28 Ağu 2021, 01:17 ]
İleti Başlığı:  Ynt: Çizinti

datadeveb yazdı:
Ekin doğru gösterimi -(X)ntX ya da -(I)ntI olmalı değil mi?

Ben +(In)tI şeklinde hatırladığım için doğrudan bu şekilde yazdım. Emin olabilmek için Tuncer Gülensoyun Türkiye Türkçesindeki Türkçe Sözcüklerin Köken Bilgisi Sözlüğünü kurcaladım biraz. Kendisi bağlantı sözcüğünün yapısının ba+ğ+la+n+tı şeklinde olduğunu, kırıntı sözcüğünün yapısının kır-(ı)n-tı şeklinde olduğunu yazmış. Ekin doğru yazımı sizin yazdığınız şekilde (hatta daha doğrusu Gülensoyun yaptığı gibi +In+tI şeklinde) gösterilmeli (Nişanyan buradaki sözcüklerdeki +tI eklerinin +IntI ekinden türetildiğini, bazı türetimlerde ekin +In parçasının düşmeye uğratılarak kullanıldığını anlatmaya çalışmış sanırım, kendi düşüncesi bu şekilde, aşağıda alıntıladığım şeyleri yazmış yerliğinde, benim de aklımda onun yazdıklarından dolayı olsa gerek +(In)tI olarak kalmış)

Nişanyan yazdı:
+(In)tI eki hakkında:
Fiil ekidir. TTü her zaman +In- dönüşlülük ekiyle birlikte kullanılır. 16. yy’dan itibaren görülür; 17. ve 18. yy’larda son derece işlektir. * TTü belirti, ürperti gibi birkaç örnekten hareketle YTü bağımsız bir +tI eki olarak yorumlanmıştır (+Ig ekine bakınız).


Ürperti sözcüğünü Gülensoy Ürper-t-i olarak yazmış. +tI ekine örnek olarak çök(çökmek)+el(çökelmek)+ti şeklinde oluşan çökelti sözcüğünde +tI ekini başlıca görmek mümkün. Ancak kendisi çökelti sözcüğü için belirsiz ve yarım bir açıklama yaparak +tI ekine bir açıklama getirmemiş.

Nişanyan yazdı:
Köken
Eski Türkçe çok- veya çök- "diz çökmek, oturmak" fiilinden evrilmiştir.

Ek açıklama
Eski dilde ve yerel ağızlarda çök- fiili ve çök adı paralel olarak kullanılır. Çökel- fiili ve türevleri yapıca çök adından türetilmiştir.

Benzer sözcükler
çökelti, çökertmek, çöktürmek, çökük, çöküntü, diz çökmek


datadeveb yazdı:
GÜNCEL TÜRKÇE SÖZLÜK
çizinti
1. isim Ufak sıyrık.
2. isim Bir yazıda üzeri çizilen yer.

DERLEME SÖZLÜĞÜ (TÜRKİYE TÜRKÇESİ AĞIZLARI SÖZLÜĞÜ)
çizinti
Çizilme.
*Alaşehir -Manisa
...
...
Sözcüğü ben türettiğimi söylemedim ki, "Böyle bir sözcük var ancak bu anlama gelebilir" diye düşündüm. Bu nedenle cümlem "Çiz- eylemi ile Türkiye Türkçesi +(In)tI ekinin birleşmesi ile ortaya çıkan sözcüğün..." şeklindeydi. Zaten konuyu açtığım başlık da "Yeni kavramlar". Güncel Türkçe Sözlükteki anlamın çok dar olduğunu düşünüyorum.

Yazar:  datadeveb [ 28 Ağu 2021, 02:10 ]
İleti Başlığı:  Ynt: Çizinti

Furkan Yıldırım yazdı:
Sözcüğü ben türettiğimi söylemedim ki, "Böyle bir sözcük var ancak bu anlama gelebilir" diye düşündüm. Bu nedenle cümlem "Çiz- eylemi ile Türkiye Türkçesi +(In)tI ekinin birleşmesi ile ortaya çıkan sözcüğün..." şeklindeydi. Zaten konuyu açtığım başlık da "Yeni kavramlar". Güncel Türkçe Sözlükteki anlamın çok dar olduğunu düşünüyorum.


Amacım daha sağlıklı irdeleme yollarını oluşturmak olduğundan ötürü yalnızca sözcüğün sözlüklerde var olan anlamlarını ekledim. Yakıştırdığınız anlama yönelik bir yorumum yoktur. Açıklamanız için bin sağlık dilerim.

Yazar:  Furkan Yıldırım [ 28 Ağu 2021, 02:47 ]
İleti Başlığı:  Ynt: Çizinti

datadeveb yazdı:
Amacım daha sağlıklı irdeleme yollarını oluşturmak olduğundan ötürü yalnızca sözcüğün sözlüklerde var olan anlamlarını ekledim. Yakıştırdığınız anlama yönelik bir yorumum yoktur. Açıklamanız için bin sağlık dilerim.
Anladım, "ben türettim" anladığınız için onları eklediniz sandım. Siz de sağ olun. :)

1. bét (Toplam 1 bét) Tüm zamanlar UTC + 3 saat
Powered by phpBB® Forum Software © phpBB Group
https://www.phpbb.com/