Yanıtsız iletiler    Étkin başlıklar

Tüm zamanlar UTC + 3 saat





Yéñi başlık gönder Başlığı yanıtla  [ 7 ileti ] 
Yazdırma görüntüsü Önceki başlık   Soñraki başlık  
Yazar İleti
Aranacak:
 İleti Başlığı: Ira
İletiGönderilme zamanı: 12 Tem 2010, 00:57 
Çevrimdışı
Genel Sorumlu
Genel Sorumlu
Üyelik görseli
Katılım: 17 Haz 2010, 17:30
İleti: 5289
Değerleme: 1360
Nasıl karakter anlamına gelebiliyor ki bu sözcük?

_________________
Ağ günlüğüm - "Düşüngen"


  • 0

Tepeye Dön
 Kimlik  
 
 İleti Başlığı: Ynt: Ira
İletiGönderilme zamanı: 24 Tem 2010, 20:36 
Çevrimdışı
Genel Sorumlu
Genel Sorumlu
Üyelik görseli
Katılım: 17 Haz 2010, 17:30
İleti: 5289
Değerleme: 1360
Bilen yok mu?

_________________
Ağ günlüğüm - "Düşüngen"


  • 0

Tepeye Dön
 Kimlik  
 
 İleti Başlığı: Ynt: Ira
İletiGönderilme zamanı: 25 Tem 2010, 06:56 
Çevrimdışı
Yönetici
Yönetici
Üyelik görseli
Katılım: 28 Ağu 2007, 17:15
İleti: 1795
Konum: Azerbaycan/Bakü
Değerleme: 585
Toygun yazdı:
Nasıl karakter anlamına gelebiliyor ki bu sözcük?


Ben bir deneme yapayım, ancak dédiğim gibi bu bir deneme... ;)

Yazı yazma işlemi eskiden kayalara sert bir nesne ile kayanın/taşın yarılması ile yapılıyordu. Dilimizdeki r>z evrilmesi ile de yar- eylemi bir süre sonra yaz- olarak günümüze ulaşmış.

Yar + ı : yarı (yarılmış olan) > yazı

Bunuñ gibi yarı > ıra da olmuş olabilir. Onsuz da ıra sözcüğü karakter añlamında Macarlarda kullanılıyor. Söz başındakı /y/ düşüşleri bilinen bir olaydır.

Dédiğim gibi bir kökenlemesi varsa bizim uyarlamadan almamız kötü olmuş démektir. Gérçi, bilişimdeki karekter sözünü de damga yine karşılamaktadır.

_________________
Görsel
Göktürkçe Araştırmaları http://kokturukce.blogspot.com
Göktürkçe Günlüğüm http://gokbeyuluc.wordpress.com
Azəricə Dil Araşdırmaları http://dilcilik.blogspot.com


  • 0

Tepeye Dön
 Kimlik  
 
 İleti Başlığı: Ynt: Ira
İletiGönderilme zamanı: 26 Tem 2010, 19:32 
Çevrimdışı
Dil Emekçisi
Dil Emekçisi
Katılım: 20 Tem 2010, 01:58
İleti: 583
Değerleme: 16
Burada bahsedilen ''ıra''nın Antik Yunanca' da ''damga'' manasına gelen ''χaraktēr'' ile bir ilintisi yoktur. ''Bireyin kendine özgü yapısı, kişilik'' manalarına gelen Fransızca ''caractère'' sözcüğünün Öztürkçe karşılığıdır. Macarca'dan bir alıntı olduğunu düşünmüyorum.
Söz konusu kelime ve türevlerine DLT'de aynen şu şekilde yer verilir:
ır; utanma bildiren bir söz
ıra; utanma
ır bulmak; utanmak
''Utanma, utanç duyma'' manalarına gelen ve karakterin sadece küçük bir kısmını teşkil eden ''ıra'' sözcüğü daha sonra ''karakter''in ta kendisi oluvermiş. Kanımca bu mümkün bir durumdur. Daha ussal bir köken açıklaması yapamıyorum.
Ayrıca, aynı manaya gelen Arapça ''ar'' sözcüğü ile olan benzerliği ise son derece ilginç bir durum. 


  • 0

Tepeye Dön
 Kimlik  
 
 İleti Başlığı: Ynt: Ira
İletiGönderilme zamanı: 27 Tem 2010, 20:00 
Çevrimdışı
Yazışmacı
Yazışmacı
Üyelik görseli
Katılım: 11 Eki 2007, 21:44
İleti: 1611
Değerleme: 1238
Benim görüşüm şu yönde; Ira yeñi bir türetim diye düşünüyorum. Ana Türkçe ír- "çentmek, yarmak" (uzun /ı/ ile) > yır- "yırmak", pekişik şekli yırt- "yırtmak". Başta /y/ türemesi olmayan biçimden gelen bir sözcüğümüz var; ırmak "suyun yararak ilerdeği yatak, dere"

Ana kök olan ır- 'dan > ıra "karakter" türetimi yapılmış olmalı. Yunanca kökenli karakter sözcüğü de Eski Yunanca karasso "kazımak, çentmek" kökünden gelir.

Ancak sözcük yañlış türetilmiş, /-A/ eki eylemlerden zarf yapar, geçe, kala, sapa, öte gibi. Yiñe ır- kökünden *ırım, *ırgı vb. denebilirdi.


  • 0

Tepeye Dön
 Kimlik  
 
 İleti Başlığı: Ynt: Ira
İletiGönderilme zamanı: 27 Tem 2010, 21:48 
Çevrimdışı
Dil Emekçisi
Dil Emekçisi
Katılım: 20 Tem 2010, 01:58
İleti: 583
Değerleme: 16
Tekrar da olsa buradaki ince çizgiye dikkatinizi çekmek isterim:
''Ira'', ''damga, mühür'' manalarına gelen Eski Yunanca ''χaraktēr''in değil; bireyin kendine has özelliklerini ifade etmede kullanılan Fransızca ''caractère''
nin Öztürkçe karşılığıdır.
Zorlasak; ''sonuçta kişinin karakteri de bizzat kendisinin azu bir başkasının onu 'yont'masıyla şekillenir.'' desek ve yapılan kökenlemelerle bağdaştırmaya çalışsak da; ''yont(mak)'' ve ''kazı(mak)'' arasındaki mevcut fark da tartışılmazdır.
Ayrıca, bu kelime farklı anlamda da olsa DLT'de kaydedilmiştir. Demesi yeni bir türetim olduğunu düşünmüyorum.


En soñ Tansık tarafından 27 Tem 2010, 21:54 tarihinde düzenlendi, toplamda 1 kéz düzenlendi.


  • 0

Tepeye Dön
 Kimlik  
 
 İleti Başlığı: Ynt: Ira
İletiGönderilme zamanı: 09 Ağu 2010, 12:39 
Çevrimdışı
Genel Sorumlu
Genel Sorumlu
Üyelik görseli
Katılım: 17 Haz 2010, 17:30
İleti: 5289
Değerleme: 1360
Temirbek yazdı:

Ancak sözcük yañlış türetilmiş, /-A/ eki eylemlerden zarf yapar, geçe, kala, sapa, öte gibi. Yiñe ır- kökünden *ırım, *ırgı vb. denebilirdi.


çevre  [TTü] TS xiii çevre 1. çepeçevre (zarf), 2. etraf, muhit, civar (ad)
[Kıp] CodC xiii çövre/çüvre  < Tü çevür- +A → çevir- 

_________________
Ağ günlüğüm - "Düşüngen"


  • 0

Tepeye Dön
 Kimlik  
 

Eskiden yéñiye gönderileri göster:  Diz  
Yéñi başlık gönder Başlığı yanıtla  [ 7 ileti ] 


Tüm zamanlar UTC + 3 saat




Kimler çevrimiçi

Bu bölümü gezen üyeler: Bing [Bot] ve 15 konuk


Bu bölüme yéñi başlıklar gönderemezsiñiz
Bu bölümdeki başlıklara yanıt véremezsiñiz
Bu bölümdeki iletileriñizi düzenleyemezsiñiz
Bu bölümdeki iletileriñizi silemezsiñiz
Bu bölüme eklentiler gönderemezsiniz

Geç:  
phpBB® Forum Software © phpBB Group katkılarıyla
Powered by Reputation System © Pico88

Theme Created By ceyhansuyu

Türkçe çéviri: Oktay Doğangün
Reputation System ©'