Yazışmalık

Başka sese beñzemez ananıñ sesi, Her sözcüñ arasañ vardır Türkçesi

betik, bitik, bediz

Sözcükleriñ kökeni üzerine yapılan tartışmaları içerir.

Ynt: betik, bitik, bediz

İletigönderen Oktay D. » 26 May 2018, 16:57

10 kéz söyledim! Orkun yazıtlarında hem e hem i ile yazılmış nitekim kapalı e damgası kullanılmıyor. Yenisey yazıtlarında da çoğunlukla e ile yazılı durumda (Yenisey yazıtlarındaki kapalı e damgası 4-5 yazıtıñ dışında kullanılmıyor).
  • 0

Üyelik görseli
Oktay D.
Yönetici
Yönetici
 
İleti: 7790
Katılım: 28 Ağu 2007, 17:52
Konum: İstanbul
Değerleme: 4203

Ynt: betik, bitik, bediz

İletigönderen TDK » 26 May 2018, 17:02

Oktay D. yazdı:10 kéz söyledim! Orkun yazıtlarında hem e hem i ile yazılmış nitekim kapalı e damgası kullanılmıyor. Yenisey yazıtlarında da çoğunlukla e ile yazılı durumda (Yenisey yazıtlarındaki kapalı e damgası 4-5 yazıtıñ dışında kullanılmıyor).
Orhun yazıtlarında açık e'yi söz içinde yazıyorlar mıydı? Nasıl karar verdiniz açık e'li olduğuna?
  • 0

TDK
Türkçeséver
Türkçeséver
 
İleti: 55
Katılım: 28 Haz 2014, 22:11
Değerleme: -25

Ynt: betik, bitik, bediz

İletigönderen Oktay D. » 26 May 2018, 17:11

Öñcelikle e veya düz e deniyor ona, açık e değil, açık e bambaşka bir şey. Orkun yazıtlarında /i/ sesi e ile karşılanmıyor. Hece içinde e veya a sesleri gösterilmiyor, yalñızca sözcük soñunda bélirtiliyor. Örneğin, sen sözcüğünde e yazılmaz. Beñzer bir örnek olarak yazıtlarda éşid- "işitmek" sözcüğü de bazen eşid- bazen işid- biçiminde yazılmıştır, yine bér- "vérmek" sözcüğü bazen ber- bazen bir- olarak yazılmıştır, yér sözcüğü bazen yir bazen yer olarak yazılmıştır. Siz bunlarıñ da kapalı e olmadığını mı savunacaksıñız o zaman?
  • 0

Üyelik görseli
Oktay D.
Oktay DOĞANGÜN
Yönetici
Yönetici
 
İleti: 7790
Katılım: 28 Ağu 2007, 17:52
Konum: İstanbul
Değerleme: 4203

Ynt: betik, bitik, bediz

İletigönderen Furkan Yıldırım » 26 May 2018, 17:47

Ben bu tartışmanıñ yañıt vérilecek bir tartışma olmadığını düşünüyorum Oktay Hocam.

Öñce günümüzüñ yaygın görüşlerini sunduk, itiraz édildi.
Açıklama yaptık, "Yétérli déğil kaynak gösteriñ" dénildi.
Kaynak gösterdim, iki ayrı yazardan(bahadır çiğşiniñ yazısı), "Bunlar Öztürkçecileriñ taktikleri" dénildi.

İnanmak istenilmediği ancak bu déñli belli olabilir. Gelen yañıtlar da olağan olduğu sürece sıkılmadan yañıt yazmışımdır, ancak tartışma sataşmaya döñdürülüyor, kişiselleştiriliyor.
  • 0

Üyelik görseli
Furkan Yıldırım
Furkan Yıldırım
Dérnek Üyesi
 
İleti: 205
Katılım: 23 Ağu 2017, 21:00
Değerleme: 298

Ynt: betik, bitik, bediz

İletigönderen Furkan Yıldırım » 31 May 2018, 19:44

Kanıt görünce inananlar için bir kanıt daha sunmak isterim. Hatice Şirin, Eski Türk Yazıtları(Söz Varlığı İncelemesi) adlı kitabında bir sözüñ eski yazılış biçimlerini ve Latin alfabesine çévrilişini ayrı ayrı gösteriliyor. Ancak bir yañlışlık göze çarpıyor. Birbiriniñ aynısı iki durum için aynı okunuş vérilmemiş. Bugüne dek bu sözcükte kapalı e olmadığınıñ, sözcüğüñ biti- olarak korunması gérektiğiniñ düşünülmesinde, böyle yañlışlarıñ da payı var. [Türk damgaları yazılamadığı için kullanılan damgalar parantez içinde bélirtildi. Yazarıñ kullandığı damgalar: ä(normal e), e(kapalı e)]

bir-/ber- -(er)(eb) / -(er)(i)(eb): Vermek, iletmek
•(a)ltun : küm(ü)ş : işg(i)ti : kut(a)y : buŋs(u)z : (a)nça : birür
•m(a)r(ı)ma : yüz(ä)r : torug : b[er]t(i)m


biti- -(i)(et)(eb)/-(i)(et)(i)(eb): Yazı yazmak
•yig(i)rmi : kün : ol(u)r(u)p : bu t(a)şka : bu tamka : kop yol(lu)g tig(i)n : bitid(i)m
•bilm(ä)z b(i)l(i)g(i)n : b(i)ltük(ü)m(ü)n : ödük(ü)m(ü)n : bunça : b(i) Burada okunuş i damgası ile déğil, bir- éyléminde olduğu gibi e damgası ile yapılmalıydı. tig : bitid(i)m
•ul(u)g irk(i)n b(i) yine aynı okuma yañlışlığı t(i)d(i)m
•s(a)ngur ç(a)d b(i) yine aynı okuma yañlışlığı t(i)d(i)m


furkandan-hatice-sirin.png
Hatice Şirin - Eski Türk Yazıtları Söz Varlığı İncelemesi
furkandan-hatice-sirin.png (1.38 MiB) 580 kéz görüntülendi


Démeli Yani yazar biti- sözcüğünüñ yañında beti- sözcüğünü de yazmalıydı. Yazıtlarda bu sözcüğüñ biti- olarak tek biçimde yazıldığını kanıtlayan bir durum yoktur.
  • 5

Üyelik görseli
Furkan Yıldırım
Furkan Yıldırım
Dérnek Üyesi
 
İleti: 205
Katılım: 23 Ağu 2017, 21:00
Değerleme: 298

Ynt: betik, bitik, bediz

İletigönderen Furkan Yıldırım » 02 Haz 2018, 02:34

Yaptığım bir yañlışı düzeltmek isterim: Daha öñce Fikret Yıldırımıñ bétiğinden alıntıladığım Bağadır Çiğşi metninde yazar netleştirilmiş görüntü koymuş. Ben yéñi gördüm. Bu görüntüye göre yazar i damgası olan yérde "é", damga olmayan yérde "i" yazmıştır. Sanırım yalñızca sözcüğüñ kapalı e'li olduğunu düşündüğü için böyle yaptı. Bence tersine yapmış.

Kendisince yapılmış okuma...
Or. 8212/77 No.lu Yazma Parçası(Bagatur Çigşi adlı bir yazıcı tarafından yazılmış olan askerî personelle ilgili bir kayıt.)
Metnin Harf Çevirisi ve Çeviri Yazısı
A(B?) Yüzü
1. yeme : béşinç : ay sekiz yég
2. irmiğe bilig köñül
.
.
.
10. éki küp : begni : bétgeçi
11. isiz yavız kul bitidim



Aynı bétiğiñ sözlük bölümünden;
Bétgeçi/bétkeçi: yazıcı2
Bitimek: yazmak
Yazınıñ görüntüsü budur:
bahadircigsiyazmasi.png
bahadircigsiyazmasi.png (345.72 KiB) 556 kéz görüntülendi
Altı çizili sözcüklerden üstte olan bitgeçi altta olan betidim olmasına karşın yazar tarafından tersi olarak okunmuştur. Türk damgalarını bilenler üstte eb damgasından soñra i damgasını, altta eb damgasından soñra et damgasını göreceklerdir.
  • 5

Üyelik görseli
Furkan Yıldırım
Furkan Yıldırım
Dérnek Üyesi
 
İleti: 205
Katılım: 23 Ağu 2017, 21:00
Değerleme: 298

Önceki

Dön Köken Tartışmaları

Kimler çevrimiçi

Bu bölümü gezen üyeler: Hiç bir üye yok ve 2 konuk

Reputation System ©'