Yazışmalık

Başka sese beñzemez ananıñ sesi, Her sözcüñ arasañ vardır Türkçesi

iş adamı / iş insanı türündeki sözler

Yéñi sözcük türetim çalışmaları ile önerileri içerir.

iş adamı / iş insanı türündeki sözler

İletigönderen hskizilcik » 03 Kas 2018, 13:27

İş adamı, bilim adamı, uzay adamı, vb. gibi sözler var. Bu meslek adlarını kadın hakları savunucuları cinsiyetçi buluyor ve iş insanı, bilim insanı vb. diyor. Adam sözü de insan sözü de Türkçe değil. Bilim adamı yerine bilimci diyebiliyoruz da, iş adamı yerine işçi desek olmaz. İkisi çok ayrı kavramlar. İş adamı, şirkete iş getiren kişidir genelde. Kimileyin patrona da iş adamı denir. Dolayısıyla işçi ile farklı şeyler. İş adamı yerine ne desek? Sanki bu adamı / insanı ifadeleri için genel ve tek bir ifade bulmak gerekiyor bence. Ne dersiniz?
  • 0

Üyelik görseli
hskizilcik
Dérnek Üyesi
 
İleti: 152
Katılım: 29 Ağu 2013, 19:25
Konum: Ankara
Değerleme: 185

Ynt: iş adamı / iş insanı türündeki sözler

İletigönderen TürkçeSözlük78 » 03 Kas 2018, 15:19

Adam sözcüğü özel bir addan (Âdem) geldiğinden ben çok sıkıntı etmiyorum bu sözcüğü.
  • 0

Türk demek Türkçe demektir!
Üyelik görseli
TürkçeSözlük78
Oğuzhan T.
Dil Emekçisi
Dil Emekçisi
 
İleti: 632
Katılım: 12 Nis 2018, 01:07
Konum: Yedi Tepe
Değerleme: 452

Ynt: iş adamı / iş insanı türündeki sözler

İletigönderen hskizilcik » 03 Kas 2018, 16:09

Adem sözcüğü, Aramicade "yok idi" anlamına gelen bir sözdür. Yoktan var edilen anlamı gelir. Özel addan çok türemiş bir ad diyebiliriz.
  • 3

Üyelik görseli
hskizilcik
Hasan Şahin Kızılcık
Dérnek Üyesi
 
İleti: 152
Katılım: 29 Ağu 2013, 19:25
Konum: Ankara
Değerleme: 185

Ynt: iş adamı / iş insanı türündeki sözler

İletigönderen kuluduk » 03 Kas 2018, 18:53

hskizilcik yazdı:Adem sözcüğü, Aramicade "yok idi" anlamına gelen bir sözdür. Yoktan var edilen anlamı gelir. Özel addan çok türemiş bir ad diyebiliriz.
Bu bilginin kaynağı nedir? Arapçada yokluk anlamındaki ﻋﺪﻡ sözcüğü ayınlıdır ve salim bir köktür. Bu kökten nasıl ﺁﺩﻡ ismi türemiş olabilir?
  • 0

kuluduk
Dil Emekçisi
Dil Emekçisi
 
İleti: 429
Katılım: 14 Tem 2015, 03:24
Değerleme: 185

Ynt: iş adamı / iş insanı türündeki sözler

İletigönderen bensay » 03 Kas 2018, 20:41

ben genellikle "kişi" sözcüğü ile karşılamayı yeğliyorum, "bilimkişisi" gibi, işsadamı için "işkişisi" yadırgatıcı bulunuyorsa patron karşılığı olan "işveren" yeğlenebilir mi bilmem?
  • 10

http://www.gelgelturkce.blogcu.com
https://www.facebook.com/OzlestirmeKilavuzu
Evrensel olan kavramlardır, sözcükler ulusal olabilir, dahası olmalıdır.
Üyelik görseli
bensay
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 2611
Katılım: 03 Eyl 2007, 14:19
Konum: istanbul
Değerleme: 1118

Ynt: iş adamı / iş insanı türündeki sözler

İletigönderen TürkçeSözlük78 » 03 Kas 2018, 20:48

İşi verene "işveren" diyorsak işi yaptırana da "işyaptıran" diyemez miyiz?
  • 0

Türk demek Türkçe demektir!
Üyelik görseli
TürkçeSözlük78
Oğuzhan T.
Dil Emekçisi
Dil Emekçisi
 
İleti: 632
Katılım: 12 Nis 2018, 01:07
Konum: Yedi Tepe
Değerleme: 452

Ynt: iş adamı / iş insanı türündeki sözler

İletigönderen kuluduk » 03 Kas 2018, 20:58

iş eri
İş adamı, iş ehli, elinden iş gelir, iş başaran. (Tarama Sözlüğü)

Kadın olunca iş kadını deniyor zaten.
  • 3

kuluduk
Dil Emekçisi
Dil Emekçisi
 
İleti: 429
Katılım: 14 Tem 2015, 03:24
Değerleme: 185

Ynt: iş adamı / iş insanı türündeki sözler

İletigönderen hskizilcik » 03 Kas 2018, 23:56

kuluduk yazdı:iş eri
İş adamı, iş ehli, elinden iş gelir, iş başaran. (Tarama Sözlüğü)

Kadın olunca iş kadını deniyor zaten.


Sorun da bu. Türkçede cinsiyete göre meslek adı olmaz. bu Türkçenin yapısına aykırı. O yüzden her iki cinsiyeti de içeren tek bir ad kullanılmalı.
  • 0

Üyelik görseli
hskizilcik
Hasan Şahin Kızılcık
Dérnek Üyesi
 
İleti: 152
Katılım: 29 Ağu 2013, 19:25
Konum: Ankara
Değerleme: 185

Ynt: iş adamı / iş insanı türündeki sözler

İletigönderen hskizilcik » 04 Kas 2018, 00:06

kuluduk yazdı:
hskizilcik yazdı:Adem sözcüğü, Aramicade "yok idi" anlamına gelen bir sözdür. Yoktan var edilen anlamı gelir. Özel addan çok türemiş bir ad diyebiliriz.
Bu bilginin kaynağı nedir? Arapçada yokluk anlamındaki ﻋﺪﻡ sözcüğü ayınlıdır ve salim bir köktür. Bu kökten nasıl ﺁﺩﻡ ismi türemiş olabilir?


Nişanyan'da var.

[ Aşık Paşa, Garib-name, 1330]
Her dü ˁālem ol ˁademde ġarḳ ıdı
~ Ar ˁadam عدم
[#ˁdm faˁal ] yokluk < Ar ˁadima عدم
yok idi, eksik idi
  • 0

Üyelik görseli
hskizilcik
Hasan Şahin Kızılcık
Dérnek Üyesi
 
İleti: 152
Katılım: 29 Ağu 2013, 19:25
Konum: Ankara
Değerleme: 185

Ynt: iş adamı / iş insanı türündeki sözler

İletigönderen toorku » 04 Kas 2018, 03:21

aslında ingilizcesinden birebir yapılan çevirisi türkçe açısından en uygunu olur ama tercih edililir mi

işli kişi
business man


işkuran
iş adamı


işivar
iş adamı
  • 0

noktasızlaştıramalandıramadıklarımızdanmısınız
toorku
Dil Emekçisi
Dil Emekçisi
 
İleti: 915
Katılım: 17 Ara 2014, 20:50
Değerleme: 1247

Ynt: iş adamı / iş insanı türündeki sözler

İletigönderen datadeveb » 04 Kas 2018, 04:12

işlerkişi, işlemci
işçi

isterkişi, istemci
müşteri

çizerkişi, çizimci
ressam
  • 0

Deveb Önyüz Çatısı
data-deveb.github.io
Üyelik görseli
datadeveb
Deveb Önyüz Çatısı
Dil Emekçisi
Dil Emekçisi
 
İleti: 556
Katılım: 31 Tem 2018, 18:20
Değerleme: 351

Ynt: iş adamı / iş insanı türündeki sözler

İletigönderen hskizilcik » 04 Kas 2018, 11:56

toorku yazdı:aslında ingilizcesinden birebir yapılan çevirisi türkçe açısından en uygunu olur ama tercih edililir mi

işli kişi
business man


işkuran
iş adamı


işivar
iş adamı


İşi olan kişiye işli kişi veya işivar denir, iş adamına değil. Yani öğretmenin de işi vardır. İş kuran ise yalnızca kurucu kişidir. Oysa iş adamı, yönetici de olabilir. İlla patron olmak veya işi kurmuş olmak zorunda değil.
  • 0

Üyelik görseli
hskizilcik
Hasan Şahin Kızılcık
Dérnek Üyesi
 
İleti: 152
Katılım: 29 Ağu 2013, 19:25
Konum: Ankara
Değerleme: 185

Ynt: iş adamı / iş insanı türündeki sözler

İletigönderen hskizilcik » 04 Kas 2018, 11:57

iş kişisi daha uygun bence. Her ne denli çok ş sesi içerse de... Ancak diğer yandan -men eki ile de yapılabilir. Kulağı çok tırmalamamak gerek.
  • 0

Üyelik görseli
hskizilcik
Hasan Şahin Kızılcık
Dérnek Üyesi
 
İleti: 152
Katılım: 29 Ağu 2013, 19:25
Konum: Ankara
Değerleme: 185

Ynt: iş adamı / iş insanı türündeki sözler

İletigönderen ulduzéver » 04 Kas 2018, 18:45

hskizilcik yazdı:
kuluduk yazdı:
hskizilcik yazdı:Adem sözcüğü, Aramicade "yok idi" anlamına gelen bir sözdür. Yoktan var edilen anlamı gelir. Özel addan çok türemiş bir ad diyebiliriz.
Bu bilginin kaynağı nedir? Arapçada yokluk anlamındaki ﻋﺪﻡ sözcüğü ayınlıdır ve salim bir köktür. Bu kökten nasıl ﺁﺩﻡ ismi türemiş olabilir?


Nişanyan'da var.

[ Aşık Paşa, Garib-name, 1330]
Her dü ˁālem ol ˁademde ġarḳ ıdı
~ Ar ˁadam عدم
[#ˁdm faˁal ] yokluk < Ar ˁadima عدم
yok idi, eksik idi



Yokluk añlamındaki adem Arapçada ayın (ع) harfiyledir bir de e sesiyle telaffuz édilir a ile değil. Oysa kişi/insân añlamındaki âdem uzun ve yalıñ â iledir. Nişanyan'ıñ kökenlemesi de aşağıda:

Arapça Adm kökünden gelen ādam آدم "1. insanların atası, Adem, 2. insanoğlu" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük İbranice aynı anlama gelen ˀādām אָדָם sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük İbranice ˀādamā אדמה "toprak" sözcüğü ile eş kökenli olabilir; ancak bu kesin değildir.

Ancak Nişanyan'ıñ yazdığı Adm kökü de doğru olamaz niyekim Âdem/adam sözcüğü özel bir âddır. düzce tıpkı Havvâ gibi. Adam sözcüğünü kullanmakta ben sakınca görmüyorum nitekim şimdi kadınlara Havvâ dérsek Arapça sözcük kullanmamış oluruz.
  • 1

ulduzéver
Dil Emekçisi
Dil Emekçisi
 
İleti: 650
Katılım: 25 May 2016, 22:14
Konum: Tebriz
Değerleme: 577

Ynt: iş adamı / iş insanı türündeki sözler

İletigönderen Oktay D. » 04 Kas 2018, 20:03

Nişanyan'da da söylendiği gibi adam sözcüğü "toprak" añlamında bir sözcüktür. İngilizce human (insan), Latince huomos (insan, erkek) sözcükleri de "toprak, humus" añlamındadır. İbranî dinlerde insan ırkı topraktan yaratıldığı için hem insan ırkına hem de ilk insana adam/adem dénmiş. Kaldı ki Kur'an'da adem sözcüğü hem özel ad olarak hem de cins adı olarak geçer. Adem peygamberiñ adı, özünde cins adından geliyor kısacası. iş adamı sözündeki adam sözcüğü de açık olarak Adem peygamberiñ adından değil, cins adı olan adem (insan ırkı) sözcüğünden geliyor.

Tüm özel adlar zaten sıradan bir addan gelir. Özel adı çevirmediğimiz durumlarda, o adı taşıyan kişiniñ anısına bırakmış oluyoruz. Örneğin Röntgen çekimi sözündeki Röntgen özel bir addır ve çevrilmez çünkü bu çekimi ilk bulan kişiniñ soyadı Röntgen olduğu için böyle kullanıyoruz, yani buradaki Röntgen sözcüğünüñ, kendi köken añlamıyla ilgisi yok. Oysa iş adamı sözündeki adam sözcüğü köken añlamıyla (insan) ilgilidir.

iş adamı söylendiği üzere iş kuran démek déğildir. İş getirendir, iş sağlayandır, iş bağlayandır.
iş uzmanı
iş adamı/kadını, iş bağlama veya sağlama koñusunda uzman kişi
  • 3

Üyelik görseli
Oktay D.
Oktay DOĞANGÜN
Yönetici
Yönetici
 
İleti: 7841
Katılım: 28 Ağu 2007, 17:52
Konum: İstanbul
Değerleme: 4316

Soñraki

Dön Sözcük Türetme, Öneriler

Kimler çevrimiçi

Bu bölümü gezen üyeler: Bing [Bot] ve 9 konuk

Reputation System ©'