Yazışmalık

Başka sese beñzemez ananıñ sesi, Her sözcüñ arasañ vardır Türkçesi

kalemtraş

Sözcükleriñ kökeni üzerine yapılan tartışmaları içerir.

Ynt: kalemtraş

İletigönderen Bi50likdaha » 12 Haz 2014, 18:13

Ya ben karşılık bulalım demiyorum.
Bunun gibi birleşmeleri günümüzde yapamıyoruz diyorum.

Böyle derken? Ad + ad olarak mı diyorsun? Öyleyse oluşturuluyor. Daha doğrusu farketmiyor bile.


Yap bir tane. Böyle rahatça anlayalım.

Misal ben yapayım. Landlord İngilizce al Türkçe evsahip çağrışım anlam yok.
  • 0

Bi50likdaha
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 1845
Katılım: 27 May 2013, 19:31
Konum: Ankara
Değerleme: 417

Ynt: kalemtraş

İletigönderen Türkeröz » 20 Haz 2014, 11:13

Olanlardan söyleyim ben;

dilbilim
dilbilimci
...bilim/bilimci vs.
hanımefendi
beyefendi
başyapıt
başbakan
  • 0

Üyelik görseli
Türkeröz
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 2947
Katılım: 25 Nis 2008, 17:08
Değerleme: 521

Ynt: kalemtraş

İletigönderen Bi50likdaha » 20 Haz 2014, 12:45

[size=0px]dilbilim[/size][/size][size=0px]dilbilimci
başyapıtbaşbakan

Hepsi yeni türetim.

Bey ile Hanım da yine tamlayan konumunda. Kadın efendi, Erkek efendi gibi.[/size]
  • 0

Bi50likdaha
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 1845
Katılım: 27 May 2013, 19:31
Konum: Ankara
Değerleme: 417

Re: kalemtraş

İletigönderen birtancazin_ » 20 Tem 2014, 22:37

Yazağı açacağı uç çakısı sivritek
  • 0

birtancazin_
Dil Emekçisi
Dil Emekçisi
 
İleti: 339
Katılım: 23 Ağu 2013, 23:15
Değerleme: 33

Ynt: kalemtraş

İletigönderen M.calli » 14 May 2015, 21:45

bugün aydınlı bir arkadaşım kendilerinin düzgü sözcüğünü kullandığını söyledi
  • 0

M.calli
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 1045
Katılım: 05 Oca 2014, 23:49
Konum: kocaeli
Değerleme: 530

Ynt: kalemtraş

İletigönderen YEB » 15 May 2015, 17:58

Ne kasmışsıñız arkadaş! :D

Ben, bizim öğrenciliği (sınıf) alıştırdım. Başlarda "Kalemtraşıñ var mı?" déye soruyorlardı. Şimdi "Yunus, açacak var mı?" déye soruyorlar. ^_^
  • 3

"Muhtaç olduğun kudret damarlarındaki asil kanda mevcuttur."
- Gâzi Mustafa Kemâl ATATÜRK
Üyelik görseli
YEB
Göñüllü
Göñüllü
 
İleti: 218
Katılım: 28 Ara 2014, 21:16
Değerleme: 303

Ynt: kalemtraş

İletigönderen Türkeröz » 15 May 2015, 20:48

"Kalem açacağı" da denilirdi bizde.
  • 0

Üyelik görseli
Türkeröz
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 2947
Katılım: 25 Nis 2008, 17:08
Değerleme: 521

Ynt: kalemtraş

İletigönderen toorku » 19 May 2015, 20:34

Türkeröz yazdı:"Kalem açacağı" da denilirdi bizde.


biz de kalem açacağı derdik daha çok galem açacaı diye çıkardı ağızlardan

yazgaçaçar
kalemtraş
  • 0

noktasızlaştıramalandıramadıklarımızdanmısınız
toorku
Dil Emekçisi
Dil Emekçisi
 
İleti: 915
Katılım: 17 Ara 2014, 20:50
Değerleme: 1247

Ynt: kalemtraş

İletigönderen bensay » 20 May 2015, 16:20

uçaçar
kalemtraş
da denebilir.
  • 0

http://www.gelgelturkce.blogcu.com
https://www.facebook.com/OzlestirmeKilavuzu
Evrensel olan kavramlardır, sözcükler ulusal olabilir, dahası olmalıdır.
Üyelik görseli
bensay
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 2611
Katılım: 03 Eyl 2007, 14:19
Konum: istanbul
Değerleme: 1118

Ynt: kalemtraş

İletigönderen Sungur Efe » 20 May 2015, 23:03

O kadar tartışılmış, yine bir kişinin bile aklına diğer Türk dillerine bakmak gelmemiş. (http://www.lehceler.com/kelime/8560)

Fiil YONMAKtır. Bütün Türk dillerinde böyledir. Kalem yonulur (yontulur). Türkmencedeki gibi YONGUÇ diyip geçiniz. yok uçaçarmış, yazgaçaçarmış yine güldüm gece gece. Ya da guç ekini beğenmediyseniz, elit Türkiye Türkçesine çok kaba geliyorsa Azerbaycandaki gibi karandaşyonan deyiniz. Karandaş sadece kurşun kalemdir, e tükenmez kalemi yonacak halimiz olmadığına göre yazgaç falan kasmaya gerek yok.
  • 0

Sungur Efe
Göñüllü
Göñüllü
 
İleti: 67
Katılım: 03 Kas 2013, 04:31
Değerleme: 49

Ynt: kalemtraş

İletigönderen toorku » 21 May 2015, 03:49

Sungur Efe yazdı:O kadar tartışılmış, yine bir kişinin bile aklına diğer Türk dillerine bakmak gelmemiş. (http://www.lehceler.com/kelime/8560)

Fiil YONMAKtır. Bütün Türk dillerinde böyledir. Kalem yonulur (yontulur). Türkmencedeki gibi YONGUÇ diyip geçiniz. yok uçaçarmış, yazgaçaçarmış yine güldüm gece gece. Ya da guç ekini beğenmediyseniz, elit Türkiye Türkçesine çok kaba geliyorsa Azerbaycandaki gibi karandaşyonan deyiniz. Karandaş sadece kurşun kalemdir, e tükenmez kalemi yonacak halimiz olmadığına göre yazgaç falan kasmaya gerek yok.


güldüysen güldürgecinin ayarlarına bir baktır diyeceğim çünkü sizin ortaya serdilediğiniz davranış da pek güldürüşlü geldi bana benim hiç huyum değil böyle sataşmak ama bu başlığa ilgi gösterip yazanları küçümsercesine girdi yapmanız türkçeciliğimizin daha gidecek çok yolu olduğunu gösteriyor

sözcük önermek için ne özel yetkili mahkemelere ne türk dillerinde araştırma yapmaya ne başkalarının üstüne basmak için özel yöntemler kullanmaya ihtiyaç var burada insanlar siz gülesiniz dalga geçesiniz diye girdi yapmıyor eğer daha iyi öneriniz ya da yöntemleriniz varsa herkes gibi katkıda bulunabilirsiniz ama bunu yaparken başkalarının ortaya koyduklarıyla dalga geçmeye hakkınız olmadığını belirtmek isterim

şu tavırlar çok insanı gereksiz yere küstürüyor anlaşılır biçimde ayrıca öğreten adam durumunda olmayı da pek sindiremiyorum ancak lütfen itinayla başka insanlarının yapmaya çalıştıklarıyla dalga geçmekten uzak durunuz yorumlarınızda ve girdilerinizde

şunu da belirtmekte yarar var dilde doğru ya da yanlış olmaz dil şartlara durumlara zamanlara göre değişir gelişir ilerler geriler sizin bireysel zevkleriniz belirleyici değildir türkmencede kullanılan bir sözün anadolu türkçesinde kullanımı olabilir de olmayabilir de bunu ancak iddia edebilirsiniz oradan alıntı yapılabilir ya da yapılamaz dil de en doğrusunu halk bilir konuşanlar bilir araştıranlar bilgilerini başkalarıyla dalga geçmek için kullananlar değil
  • 10

noktasızlaştıramalandıramadıklarımızdanmısınız
toorku
Dil Emekçisi
Dil Emekçisi
 
İleti: 915
Katılım: 17 Ara 2014, 20:50
Değerleme: 1247

Ynt: kalemtraş

İletigönderen cingelek » 21 May 2015, 10:42

Yonguç sözünün anlamı kalemtıraştan farklı görünüyor.
ýonguç [ýo:nguç] Bir zady ýonmak üçin hyzmat edýän enjam, rende.

Azerbaycan Türkçesindeki yon- eylemi de şöyle açıklanmış: yonmaq : f.
1. Bir şeyi (ağacı, dəmiri və s.) həcm etibarilə kiçiltmək, nazikləşdirmək və ya istənilən şəklə salmaq məqsədi ilə xüsusi kəsici, yaxud yonucu alətlə kəsib üstünü götürmək.

TDK GTS'de yonmak -ar
-i halk ağzında
-i Yontmak

yontmak -ar
-i
1. -i Bir şeye istenilen biçimi vermek için dış bölümünü keskin bir araçla biçmek, kesmek.

Ayrıca karşılaştırın:
heykeltıraş
isim Heykelci

yontucu
isim Heykelci

Anadolu ağızları:
aşgı (I)
Kalemtraş.
İlyas *Keçiborlu ' -Isparta

düzgeç
Kalemtraş.
*Çivril -Denizli
Araplı, Eymir *Bozdoğan, Ömerbeyli -Aydın
  • 0

cingelek
Göñüllü
Göñüllü
 
İleti: 226
Katılım: 17 Mar 2015, 15:28
Değerleme: 160

Ynt: kalemtraş

İletigönderen tomdaş » 15 Eki 2018, 14:02

kalemyonan
karataşyonan
yontka
  • 0

tomdaş
Göñüllü
Göñüllü
 
İleti: 72
Katılım: 29 Tem 2018, 01:14
Değerleme: 31

Ynt: kalemtraş

İletigönderen ulduzéver » 15 Eki 2018, 21:08

kalem sözcüğüne ulanan tıraş Farsçada âd olmakla birlikte terâşîden "yonmak" eyleminiñ şimdiki zamân köküdür (terâş biçiminde). +îd- eki bizdeki +lA- gibi âddan eylem yapar. Démeli terâş sözcüğü eylemleştikten soñra Farsçanıñ özel kuralına göre eylemiñ şimdiki zamân kökü olarak kalem âdına ulanıp étken añlamı katmış.
Birte aynı iş Türkçeden alınan qâp "kapmak eyleminiñ kökü" sözcüğüyle de yapılmış. qâp › qâpîden "kapmak" olduktan soñra yine qâp kendisi şimdiki zamân kökü olarak adlara ulanıp étken añlamı katabilir. Örneğin kîf "çanta" › kîfqâp "çanta kapan, çanta çalan".

Bu yüzden kalemtıraşıñ birebir karşılığı yazaç yonan olur ancak bence
yonaç
kalemtıraş

Diye yétinebiliriz
  • 0

ulduzéver
Dil Emekçisi
Dil Emekçisi
 
İleti: 650
Katılım: 25 May 2016, 22:14
Konum: Tebriz
Değerleme: 577

Ynt: kalemtraş

İletigönderen TürkçeSözlük78 » 15 Eki 2018, 21:12

Yukarıda yazıldığı gibi "açacak" yeterli olacaktır.
  • 0

Türk demek Türkçe demektir!
Üyelik görseli
TürkçeSözlük78
Dil Emekçisi
Dil Emekçisi
 
İleti: 632
Katılım: 12 Nis 2018, 01:07
Konum: Yedi Tepe
Değerleme: 452

ÖncekiSoñraki

Dön Köken Tartışmaları

Kimler çevrimiçi

Bu bölümü gezen üyeler: Hiç bir üye yok ve 8 konuk

Reputation System ©'