Yazışmalık

Başka sese beñzemez ananıñ sesi, Her sözcüñ arasañ vardır Türkçesi

matematik

Mantık, Matematik, Doğabilim (fizik), Kimya, Dirimbilim (biyoloji) gibi dallarda bilimsel kavramlarıñ özleştirme çalışmalarını içerir.

Ynt: matematik

İletigönderen bensay » 18 Ara 2018, 12:56

konunun 1. betindeki önerilere (ögletik, ökletik, öğletik) yaklaşılmış durumda, kaseti başa mı sarıyoruz ne? doğru kök "ög" ise ögletik, "ök" ise ökletik iyi bence.
  • 0

http://www.gelgelturkce.blogcu.com
https://www.facebook.com/OzlestirmeKilavuzu
Evrensel olan kavramlardır, sözcükler ulusal olabilir, dahası olmalıdır.
Üyelik görseli
bensay
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 2797
Katılım: 03 Eyl 2007, 14:19
Konum: istanbul
Değerleme: 1360

Ynt: matematik

İletigönderen TürkçeSözlük78 » 18 Ara 2018, 13:19

Doğru kök sorunu var gibi duruyor. Ök mü olacak öğ mü olacak ög mü olacak?
  • 0

Onca olay olduktan sonra,
Niye düşlerim ki bir yokra?
-Tünerik Gezgini
Üyelik görseli
TürkçeSözlük78
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 1162
Katılım: 12 Nis 2018, 01:07
Konum: Yedi Tepe
Değerleme: 702

Ynt: Matematik yerine

İletigönderen TürkçeSözlük78 » 18 Ara 2018, 13:21

Oktay D. yazdı:Evet, ök kullanımı yañlıştır. Uzun ünlüden dolayı zâten yumuşamalı çünkü kök ȫ- "düşünmek" uzun /ö/ iledir.
sayak "aritmetik"
öğletik "matematik"
olabilir.


Burada ök kullanımının yanlış olduğu söylenmiş.
  • 0

Onca olay olduktan sonra,
Niye düşlerim ki bir yokra?
-Tünerik Gezgini
Üyelik görseli
TürkçeSözlük78
Oğuzhan T.
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 1162
Katılım: 12 Nis 2018, 01:07
Konum: Yedi Tepe
Değerleme: 702

Ynt: matematik

İletigönderen bensay » 18 Ara 2018, 14:29

evet, ben de okumuştum, usum karıştı, "gök" sözcüğü de uzun ünlülü, ancak ağızlarda kimi "gög, göğ" sesletimleri de bulunmakla birlikte "gök" diyoruz, yazıyoruz. ünlü ile başlayan ek uladığımızda yumuşatıyoruz "göğe" diyoruz, ünsüz ile başlayan ek uladığımızda ise bir değişiklik olmuyor "göksü" diyoruz.
  • 0

http://www.gelgelturkce.blogcu.com
https://www.facebook.com/OzlestirmeKilavuzu
Evrensel olan kavramlardır, sözcükler ulusal olabilir, dahası olmalıdır.
Üyelik görseli
bensay
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 2797
Katılım: 03 Eyl 2007, 14:19
Konum: istanbul
Değerleme: 1360

Ynt: matematik

İletigönderen TürkçeSözlük78 » 18 Ara 2018, 14:39

Türkiye Ağızlar Sözlüğü'nde sözcük "ök" biçiminde bulunuyor, Tarama Sözlüğü'nde de "öğ (ök)" biçiminde yazıyor.

ETü ög akıl < ETü ö- düşünmek, anlamak +I(g)

Sanırım "ök" biçiminde bulunmalı bu sözcük. Emin olamadım yine. Hangi kaynağa baksam başka bir düşünceye sürükleniyorum. Oktay hocam belki biliyordur nasıl olması gerektiğini. Sonuçta ök yerine öğ olmalı diyen o idi. Böyle demesinin bir nedeni kuşkusuz vardır.
  • 0

Onca olay olduktan sonra,
Niye düşlerim ki bir yokra?
-Tünerik Gezgini
Üyelik görseli
TürkçeSözlük78
Oğuzhan T.
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 1162
Katılım: 12 Nis 2018, 01:07
Konum: Yedi Tepe
Değerleme: 702

Ynt: matematik

İletigönderen datadeveb » 18 Ara 2018, 15:57

Ökledik bende düşündüm ancak olmadı. Dayanaklarım ökledişte kalmamı gerektirdi. Öglediş de olabilir. Şimdi Ök ve ög ayrımı konusunda düşüncelerimi yazıyorum.

ö
gerçeklik, varlığın okunabildiği alan, büsbütünlük, beyinle görülebilecek sonsuzluk dünyası, bitmeyen anlamı var bunun... eklerle bu anlamı sündürerek görülebilir yapabiliyoruz. öj, öje, öh, öhe diye bir sözcüğümüz bile gelecekte olur. öylesine sonsuz düşünün ö kavramını

ömek
eylem değil ad ekmek gibi fikir?, plan?, strateji?

ökte
kafada, akılda, ezberde

ökten
kafadan, akıldan, ezberden

ögde
düşünmede

ögden
düşünmeden


edit
hesap, düzen ...

editle-
hesapla-, düzenle- ...

edik
hesaplanmış durumda olan, düzenlenmiş durumda olan, hazır ? ...

ediş
sayısal denge, gerçekleştiriş, düzenleyiş, ? ...

edil-
yeniden düzenlenilmek, yeniden biçimlenilmek, bir şey karşısında hazır duruma getirilmek, ? ...


öglediş
düşünce ile, anlama ile sayısal denge, matematik?

ökletiş
akılla gerçekleştiriş gibi bir anlamı var, matematik?

öklediş
ökle ediş = matematik?


ağlamak
aga < başka bir anlama gelir
ağa < başka bir anlama gelir
aklamak

(Düz yaşamda bu sözcükler tükek edilir. birbirine karıştırılır. Tek tek öğrenilmeli.)
  • 0

Sözcüklerle, dillerle uğraşmayı bıraktım. Zaten çok dil bilgisi olan birisi değilim.

Eşhedü en la ilahe illallah ve eşhedü enne Muhammeden abdühu ve resulühü
Allah'u Teâlâ'ya çok tövbe edelim inşallah. Kuran-ı Kerim okuyalım uymaya gayret edelim inşallah
Üyelik görseli
datadeveb
Deveb Önyüz Çatısı
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 1352
Katılım: 31 Tem 2018, 18:20
Değerleme: 203

Ynt: matematik

İletigönderen datadeveb » 10 Oca 2019, 10:14

Matematik sözcüğü üzerinde öklediş önerim durmadan usuma geliyor. Olup olamayacağı konusunda tartışmak isteyenleri beklerim.
öglediş
matematik (öklediş?)


Bir olasılık
ögledik


Dipçe:
Ökletiş, ögletiş olarak yazabiliriz belki
  • 0

Sözcüklerle, dillerle uğraşmayı bıraktım. Zaten çok dil bilgisi olan birisi değilim.

Eşhedü en la ilahe illallah ve eşhedü enne Muhammeden abdühu ve resulühü
Allah'u Teâlâ'ya çok tövbe edelim inşallah. Kuran-ı Kerim okuyalım uymaya gayret edelim inşallah
Üyelik görseli
datadeveb
Deveb Önyüz Çatısı
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 1352
Katılım: 31 Tem 2018, 18:20
Değerleme: 203

Ynt: matematik

İletigönderen TürkçeSözlük78 » 28 Oca 2019, 23:22

Oybilgisi, düşüncebilgisi
Matematik

Uslamlamabilgisi
Matematik

Uslama
Matematik

Uslut
Matematik


us +lA- > uslamak
uslamak + (X)t > uslut (yapım eki ünlü daraltıcı özelliğe iyedir)
  • 0

Onca olay olduktan sonra,
Niye düşlerim ki bir yokra?
-Tünerik Gezgini
Üyelik görseli
TürkçeSözlük78
Oğuzhan T.
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 1162
Katılım: 12 Nis 2018, 01:07
Konum: Yedi Tepe
Değerleme: 702

Ynt: matematik

İletigönderen Oktay D. » 29 Oca 2019, 04:11

Eski Türkçe ȫg sözcüğü bugün asla ök olmaz, sözcüğüñ aslında k yok ki, g var. Türkiye Türkçesinde de zaten g>ğ olur, hele ki uzun ünlüyse.

bensay yazdı:evet, ben de okumuştum, usum karıştı, "gök" sözcüğü de uzun ünlülü, ancak ağızlarda kimi "gög, göğ" sesletimleri de bulunmakla birlikte "gök" diyoruz, yazıyoruz. ünlü ile başlayan ek uladığımızda yumuşatıyoruz "göğe" diyoruz, ünsüz ile başlayan ek uladığımızda ise bir değişiklik olmuyor "göksü" diyoruz.

gök sözcüğünüñ eski biçimi kȫk yani k ile. İki sözcük aynı ses bilgisine sahip değil. O yüzden kȫk sözcüğü Türkiye Türkçesinde ek almadığı zaman, hece soñunda k kalabiliyor. Ancak dikkat édiñ, "kalabiliyor" diyorum, "kalmak". Oysa ȫg sözcüğünde k zaten hiç olmadı, o yüzden k kalamaz.

Kısaca ök biçimi yañlış. Bazı dil bilimciler zamanında sözcüğü yañlışlıkla k ile okumuşlar (çünkü Arap yazısında k/g/ğ ayrımı yoktu), onu soñradan dil bilimciler düzeltti. Siz de, datateveb, aynı yañlışı yineleyip daha da yayılmasını sağlamayıñ lütfen.
  • 10

Üyelik görseli
Oktay D.
Oktay DOĞANGÜN
Yönetici
Yönetici
 
İleti: 8138
Katılım: 28 Ağu 2007, 17:52
Konum: İstanbul
Değerleme: 4884

Ynt: matematik

İletigönderen datadeveb » 02 Şub 2019, 22:48

Son önerilerimde öglediş, ögledik önerilerim g iledir. Yanlış kullanımlarım daha eskidir. Önerimin arkasındayım.

Ögle + Ediş

öglediş
matematik
  • 1

Sözcüklerle, dillerle uğraşmayı bıraktım. Zaten çok dil bilgisi olan birisi değilim.

Eşhedü en la ilahe illallah ve eşhedü enne Muhammeden abdühu ve resulühü
Allah'u Teâlâ'ya çok tövbe edelim inşallah. Kuran-ı Kerim okuyalım uymaya gayret edelim inşallah
Üyelik görseli
datadeveb
Deveb Önyüz Çatısı
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 1352
Katılım: 31 Tem 2018, 18:20
Değerleme: 203

Ynt: matematik

İletigönderen datadeveb » 03 Şub 2019, 02:24

Turkcesozluk78 kök nasıl öğ oluyor? Ök değil ög iken şimdi niye öğ ye kayıyoruz? Ög ile ediş : ögle ediş : öglediş. Olarak kaynaşıyor. Burada akılla hesaplayış anlamı gibi bir anlam var. Etmek eyleminden edim amel sözcüğüne karşılık türer iken ediş ise hesap gibi bir anlama eriyor. Hesap değil siz anlayın ben örnekliyorum. Kök ög değilse öğletiş sözcüğü, oğretiş sözcüğü ile corba oluyor öte yandan...
  • 0

Sözcüklerle, dillerle uğraşmayı bıraktım. Zaten çok dil bilgisi olan birisi değilim.

Eşhedü en la ilahe illallah ve eşhedü enne Muhammeden abdühu ve resulühü
Allah'u Teâlâ'ya çok tövbe edelim inşallah. Kuran-ı Kerim okuyalım uymaya gayret edelim inşallah
Üyelik görseli
datadeveb
Deveb Önyüz Çatısı
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 1352
Katılım: 31 Tem 2018, 18:20
Değerleme: 203

Ynt: matematik

İletigönderen TürkçeSözlük78 » 03 Şub 2019, 21:47

Diş/tiş/dış/tış ile biten sözcükler sonlarında "ediş" adını barındırmazlar. -t çatı eki ve -iş yapım eki (kimileyin ad-eylem eylemsisi ekidir de) ile oluşurlar. Ög sözcüğünün öğ olması bence daha doğru olacaktır. Başlığın başında öğ diye yazılmış zâten. Ög sözcüğünü okuması çok zor oluyor benim için, sizi bilemem.
  • 0

Onca olay olduktan sonra,
Niye düşlerim ki bir yokra?
-Tünerik Gezgini
Üyelik görseli
TürkçeSözlük78
Oğuzhan T.
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 1162
Katılım: 12 Nis 2018, 01:07
Konum: Yedi Tepe
Değerleme: 702

Ynt: matematik

İletigönderen Oktay D. » 04 Şub 2019, 00:53

datadeveb yazdı:Turkcesozluk78 kök nasıl öğ oluyor? Ök değil ög iken şimdi niye öğ ye kayıyoruz? Ög ile ediş : ögle ediş : öglediş. Olarak kaynaşıyor. Burada akılla hesaplayış anlamı gibi bir anlam var. Etmek eyleminden edim amel sözcüğüne karşılık türer iken ediş ise hesap gibi bir anlama eriyor. Hesap değil siz anlayın ben örnekliyorum. Kök ög değilse öğletiş sözcüğü, oğretiş sözcüğü ile corba oluyor öte yandan...

Öñcelikle öğ olması gérektiği öğren-/öğret- sözcüklerinden kesin olarak añlaşılabilir.

Öte yandan -g ile bitme, Eski Türkçedeki bir ses özelliğidir. Oysa bugünkü Anadolu Türkçesinde -g sesi kalmaz.

Tek seslemli sözcüklerde -ğ (veya e/i étkisiyle -y) olurken
ağ, dağ, sağ, bağ, çadırıñ üst konisi , iğ, eğ-, yéğ, bey bēğ>bey , değ-, doğ-, yığ-, sığ-, çığ, düğ-, vb.
çok seslemli sözcükleriñ soñunda yiter
taglıg>dağ, yaylag>yayla, tarıglag>tarla, ölüg>ölü, tirig>diri, vb.
Birkaç çok seslemli sözcükte sert ünsüzler étkisiyle veya Farsça başka sözler yüzünden -k'ye beñzeşmiştir:
bétig>bétik, yakşıg>yakışıklı, déñ>denk bkz. reng>renk
-g bitişli yabancı kökenli sözcüklerde -g korunmuştur:
monolog (1900), analog, biyolog, vb.
  • 0

Üyelik görseli
Oktay D.
Oktay DOĞANGÜN
Yönetici
Yönetici
 
İleti: 8138
Katılım: 28 Ağu 2007, 17:52
Konum: İstanbul
Değerleme: 4884

Ynt: matematik

İletigönderen datadeveb » 04 Şub 2019, 08:42

ög sözcüğü konusunda sizden ayrı düşünüyorum. Ög çünkü ad olarak sözlüklerde yer alıyor. Öğret- öğren- sözcüklerine bakacak olursak öne sürdüğünüz sözcük öğ ad değil eylem olması gerekmez mi?

öğ- > öğre- > öğren- / öğret-

öglediş önerim aynı hanımeli sözcüğü gibi ortaya çıkıyor. Bir ek türetimi değil. Söylemesi de çok güzel. Kulak ve söyleyiş alıştırmasından sonra çok kolay biçimde kullanabilirsiniz sözcüğü. Matematiğe karşılık olarak çok yakıştırıyorum.

DLT'den ög sözcüğünü ög olarak diriltiyoruz. Bu sözcüğü diğer sözlüklerde de taramak gerek bir anlam taşıyor mu diye.
  • 0

Sözcüklerle, dillerle uğraşmayı bıraktım. Zaten çok dil bilgisi olan birisi değilim.

Eşhedü en la ilahe illallah ve eşhedü enne Muhammeden abdühu ve resulühü
Allah'u Teâlâ'ya çok tövbe edelim inşallah. Kuran-ı Kerim okuyalım uymaya gayret edelim inşallah
Üyelik görseli
datadeveb
Deveb Önyüz Çatısı
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 1352
Katılım: 31 Tem 2018, 18:20
Değerleme: 203

Ynt: matematik

İletigönderen Oktay D. » 04 Şub 2019, 11:06

öğ- ne demek? Eyleme gelen -rA- eki nedir ve ne añlam katar? Bunlara dair kanıtıñız var mı? Var olan açıklamayı nasıl çürütüyorsuñuz?

Sözlüklerde ög diye bulduğuñuz sözcükleriñ hepsi eski dönem biçimlerdir, bugünkü Türkiye Türkçesine ait değildir. Yéñi bir savıñız varsa var olan savı kanıtlarla çürütüñ, yéñi savıñızı da kanıtlarla savunuñ (ilgili başlıkta elbette, burada değil). "Sizden ayrı düşünüyorum" veya "sözlüklerde var" bir şey ifade etmiyor.
  • 0

Üyelik görseli
Oktay D.
Oktay DOĞANGÜN
Yönetici
Yönetici
 
İleti: 8138
Katılım: 28 Ağu 2007, 17:52
Konum: İstanbul
Değerleme: 4884

ÖncekiSoñraki

Dön Biçim ile Doğa Bilimleri

Kimler çevrimiçi

Bu bölümü gezen üyeler: Hiç bir üye yok ve 0 konuk

Reputation System ©'