Yazışmalık

Başka sese beñzemez ananıñ sesi, Her sözcüñ arasañ vardır Türkçesi

Yenilikler "haberler"

Ortak Türkçe'niñ oluşumu üzerine yapılan çalışmaları içerir.

Yenilikler "haberler"

İletigönderen ingichka » 02 Eyl 2011, 06:00

"Haberler" anlamını ifade etmek üzere Türk lehçelerinde yaygın olarak kullanılan bir sözcük.
Kıpçak gr. KkT jañalıqtar, Kı. jañılıktar, Tt. yañalıqlar; Karluk gr. Öz. yangiliklar Ug.  yengilikler (Uygur Türkçesinde seyrek)

Türkmen Türkçesinde aynı anlamda täzelikler (täze: yeni) sözü kullanılmaktadır.
  • 0

Üyelik görseli
ingichka
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 2242
Katılım: 01 Oca 2008, 14:33
Konum: istanbul
Değerleme: 19

Ynt: Yenilikler "haberler"

İletigönderen Oktay D. » 03 Eyl 2011, 11:42

salık "1. tavsiye, 2. haber" sözcüğünüŋ diğer Türkçelerdeki durumu nedir, bilen var mı?
  • 0

Üyelik görseli
Oktay D.
Yönetici
Yönetici
 
İleti: 8341
Katılım: 28 Ağu 2007, 17:52
Konum: İstanbul
Değerleme: 5516

Ynt: Yenilikler "haberler"

İletigönderen ingichka » 03 Eyl 2011, 11:51

Oktay D. yazdı:salık "1. tavsiye, 2. haber" sözcüğünüŋ diğer Türkçelerdeki durumu nedir, bilen var mı?
Diğer lehçelerde kullanıldığını hatırlamıyorum. Salık anlamında maslahat, tavsiye, keñeş gibi sözcükler yaygın olarak kullanılıyor. Haber anlamında haber (kabar, xewer vs.)  sözcüğü yaygın birak "haberler" anlamında "yenilikler" şeklinde bir kullanım var.
  • 0

Üyelik görseli
ingichka
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 2242
Katılım: 01 Oca 2008, 14:33
Konum: istanbul
Değerleme: 19

Ynt: Yenilikler "haberler"

İletigönderen Le Qabaq » 06 Mar 2012, 05:53

http://gaspirali.net/az/sozluk/index.php?soz=yenilik
Havadis TDK Güncel Sözlük'te "İlgi ile karşılanabilecek haber" anlamıyla verilmiş.
  • 0

Le Qabaq
Dil Emekçisi
Dil Emekçisi
 
İleti: 621
Katılım: 26 Kas 2011, 01:43
Değerleme: 13

Ynt: Yenilikler "haberler"

İletigönderen Bengitaşlarındili » 07 Mar 2012, 20:05

Salık sözü diğer Türk dillerinde vergi, harç , haraç anlamında. Haber anlamı yok.
  • 0

Anlayın Artık! Uydurukçuluk devri bitti! Bitti! Koskoca Türk dünyası dururken uydurduklarınızı yutturamazsınız. Biri önerdiğiniz sözü ilk anda kabullenebilir ama sonra diğer Türk dillerindeki karşılıklarını öğrenince, önermiş olduğunuz uyduruk söz için size kin ve nefret besler. Benim şu anda tüm uydurukçulardan duyduğum nefreti duyar size, ama bunu şahıs olarak kimseye yöneltemediği, maddileştiremediği için Türkçeciliğe yansıtır. Türkçeciliğe nefret duymaya başlar.İşte siz UYDURUKÇULAR farkında olmadan TÜRKÇEYİ BALTALAYANLAR DURUMUNDASINIZ. Yeter artık UYDURMAYIN!
Üyelik görseli
Bengitaşlarındili
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 2144
Katılım: 28 May 2009, 15:46
Konum: Ýstanbul
Değerleme: 0

Ynt: Yenilikler "haberler"

İletigönderen fankibiber » 07 Nis 2012, 22:38

"Sakın gelme asla,
Gelme haber yolla."

Gelme yenilik yolla denemez tabi ki. Buradaki añlam için salık kullanılmalı.
  • 0

Hoşça kalıñ, ulayı balıklar için sağ oluñ.
fankibiber
Dil Emekçisi
Dil Emekçisi
 
İleti: 439
Katılım: 04 Nis 2010, 02:57
Değerleme: 16

Ynt: Yenilikler "haberler"

İletigönderen Le Qabaq » 07 Nis 2012, 23:50

Yenilikler "haberler" anlamında, sanıyorum her zaman çokluk ekiyle kullanılıyor. Yalnız Türkmen Türkçesinde "täzelik" şeklinde teklik haliyle kullanıldığını duydum.
  • 0

Le Qabaq
Dil Emekçisi
Dil Emekçisi
 
İleti: 621
Katılım: 26 Kas 2011, 01:43
Değerleme: 13

Ynt: Yenilikler "haberler"

İletigönderen Le Qabaq » 17 Nis 2012, 10:56

fankibiber yazdı:"Sakın gelme asla,
Gelme haber yolla."

Gelme yenilik yolla denemez tabi ki. Buradaki añlam için salık kullanılmalı.
Haber yollamak, haber vermek deyime benziyor. Bir deyimdeki kelimeyi başka bir kelimeyle değiştirmeye kalktığınızda aynı anlamı vermeyebilir. Akıl - us / akıllı - uslu gibi. Yenilik yolla nasıl olmuyorsa salık yolla veya başka bir dile tercüme yaparken (örneğin İngilizce send news) aynı şekilde olmuyor.
  • 0

Le Qabaq
Dil Emekçisi
Dil Emekçisi
 
İleti: 621
Katılım: 26 Kas 2011, 01:43
Değerleme: 13

Ynt: Yenilikler "haberler"

İletigönderen Türkçe » 20 Oca 2013, 04:54

ingichka yazdı:"Haberler" anlamını ifade etmek üzere Türk lehçelerinde yaygın olarak kullanılan bir sözcük.
Kıpçak gr. KkT jañalıqtar, Kı. jañılıktar, Tt. yañalıqlar; Karluk gr. Öz. yangiliklar Ug.  yengilikler (Uygur Türkçesinde seyrek)

Türkmen Türkçesinde aynı anlamda täzelikler (täze: yeni) sözü kullanılmaktadır.
Bu söz olasılıkla Rusça новости /novosti/ sözünün çevrilmesiyle Türk ağgan lehçe larında kullanılmaya başlamıştır. Uygurul Uygur Türkçesi öbür ağganlardan daha az Rusçadan etkilendiğine göre Uygurulda seyrek kullanılmasının nedeni de bu olabilir.
  • 0

Dilleri düzenleyen kurumlar bulunsa da dilin biçimini belirleyen kullanımdır. Bir sözcük bir dilde kullanımda ise o dili düzenleyen kurumun sözlüğünde olsa da olmasa da artık bir bildirme aracıdır. Yalnızca yeni sözler bulmak yerine onları kullanmak, uygulayıcı olmak durumundayız.
Türkçe
Dil Emekçisi
Dil Emekçisi
 
İleti: 634
Katılım: 14 Ağu 2012, 23:27
Değerleme: 7

Ynt: Yenilikler "haberler"

İletigönderen Türkeröz » 20 Oca 2013, 18:46

"Yenilikler" sözü tutulabilir.
  • 0

Üyelik görseli
Türkeröz
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 2995
Katılım: 25 Nis 2008, 17:08
Değerleme: 560

Ynt: Yenilikler "haberler"

İletigönderen Temirbek » 14 Tem 2013, 14:17

Çoğu dilde "haber" sözcüğü yeñi ile ilgili gözüküyor. İngilizce new "yeñi" > news "haber", Kürtçe "yeñi" > nûçe "haber" vb. Moğolcada da Türkçeden alınan yañi "haber" añlamındaymış. Moğolca sözlüklerde bulamadım, Nişanyan Sözlükte geçiyor.
  • 0

Üyelik görseli
Temirbek
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 1611
Katılım: 11 Eki 2007, 21:44
Değerleme: 1141

Ynt: Yenilikler "haberler"

İletigönderen Oktay D. » 15 Tem 2013, 01:58

yeñîlikler çoğu kéz "değişiklikler" añlamı ile çağrışım yapacaktır diye düşünüyorum. Nitekim, bir salıkta yeñiliklerden de söz edebilir
  • 0

Üyelik görseli
Oktay D.
Oktay DOĞANGÜN
Yönetici
Yönetici
 
İleti: 8341
Katılım: 28 Ağu 2007, 17:52
Konum: İstanbul
Değerleme: 5516

Ynt: Yenilikler "haberler"

İletigönderen Bi50likdaha » 15 Tem 2013, 14:01

Salık sözcüğünün kullanımı genel olarak bir neni tavsiye ederken , önerirken kullanılıyor yanlış değilsem eğer.

Haber anlamında , news ile de uyuşan "yenilik, yenilikler" olarak uygun duruyor fakat dilimiz de kullandığımız kelimeler olarak biraz karışıklık yaratabilir gibi :).

Peki şu "çav" kelimesinin kullanımı yersiz mi olur ? Eksik mi olur merak ettim.
  • 0

Bi50likdaha
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 1844
Katılım: 27 May 2013, 19:31
Konum: Ankara
Değerleme: 420

Ynt: Yenilikler "haberler"

İletigönderen Oktay D. » 15 Tem 2013, 16:11

salık étmek déyimindeki añlamı yalñızca o déyime özgü olduğundan
- salık vér- "haber vérmek" [desc=Tarama Sözlüğü][1][/desc],
- salık "haber" [desc=Güncel Türkçe Sözlük][2][/desc],
- salık yap- "haber yapmak",
- salık al- "bilgi almak" [desc=Derleme Sözlüğü][3][/desc],
- salıkçı "düğünlerde kız evine, düğüncünün geleceğini bildiren adam" [desc=Derleme Sözlüğü][4][/desc],
- salıklan- "Bir şeyin nerede olduğunu sorup soruşturmak, gizlice aranmak, araştırmak" [desc=Derleme Sözlüğü][5][/desc],
- salıkla- "Bilgi vermek" [desc=Derleme Sözlüğü][6][/desc]
gibi kullanımlar öneri añlamını hiç çağrıştırmıyor bence.
  • 0

Üyelik görseli
Oktay D.
Oktay DOĞANGÜN
Yönetici
Yönetici
 
İleti: 8341
Katılım: 28 Ağu 2007, 17:52
Konum: İstanbul
Değerleme: 5516

Ynt: Yenilikler "haberler"

İletigönderen Temirbek » 15 Tem 2013, 16:26

Evet, salık "gönderilen şey, haber". Üstelik eski bir sözcük, Türkçe yağı düsmanlari ları da itiraz edemezler.
  • 0

Üyelik görseli
Temirbek
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 1611
Katılım: 11 Eki 2007, 21:44
Değerleme: 1141

Soñraki

Dön Ortak Türkçe çalışmaları

Kimler çevrimiçi

Bu bölümü gezen üyeler: Hiç bir üye yok ve 3 konuk

Reputation System ©'