Yazışmalık

Başka sese beñzemez ananıñ sesi, Her sözcüñ arasañ vardır Türkçesi

Yiğirmi necə yirmi oldu?

Yazım, söyleyiş kuralları üstüne bilgiler içerir.

Yiğirmi necə yirmi oldu?

İletigönderen ingichka » 15 Tem 2012, 17:01

Osmanlı Türkcəsi dərslərinde yirmi sayısı qarşımıza ېكرمى (yiğirmi) şəklində çıqanda yanlışmasam bunun qalıblaşmış olaraq böylə yazıldığı söylənmişdi. Bu sözün əski şəklinin "ikirmi" olduğunu biliyoruz. Azərbaycan Türkcəsində də bu söz "iyirmi" şəklindədir. Bayaq Redhouse'un sözlüyünə baqdığımda oqunuşunun "yiğirmi" olaraq verildiyini gördüm. Daha öncə başqa bir başlıqda yazılanlar yadıma düşdü: http://turkcesivarken.com/yazismalik/ht ... ic.php?t=6
  • 0

Üyelik görseli
ingichka
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 2242
Katılım: 01 Oca 2008, 14:33
Konum: istanbul
Değerleme: 19

Ynt: Yiğirmi necə yirmi oldu?

İletigönderen ingichka » 15 Tem 2012, 17:07

yiğirmi, (iğirmi)

Yirmi, sayıda yirmi.
[img width=387 height=600]http://www.tdkdergi.gov.tr/TRM/images/clt06/13610_1.gif[/img]
Görsel
(TDK Tarama)

Tarama Sözlüyündə bu sözün 18. yüzyıla gibi "yiğirmi" şəklində oqunduğu göstərilmiş. Faqat Redhouse bu sözün 19. yüzyılda da aynı oqunuşla davam etdiyini göstəriyor.
  • 0

Üyelik görseli
ingichka
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 2242
Katılım: 01 Oca 2008, 14:33
Konum: istanbul
Değerleme: 19

Ynt: Yiğirmi necə yirmi oldu?

İletigönderen Gökbey » 15 Tem 2012, 17:16

Bahadır Çiğşi yazmasında da yigirmi olarak kullanılmıştır.
http://turkcesivarken.com/bahadir-cigsi-yazmasi/

yigirmi > yiğirmi > yiirmi > yirmi

Azerbaycan'da söz başındaki /y/ sesiniñ yitimleri çoktur; yıldırım > ildırım, yılan > *ılan > ilan... Bu yüzden yigirmi > igirmi > iyirmi dönüşümü de pek doğaldır.
  • 0

Görsel
Göktürkçe Araştırmaları http://kokturukce.blogspot.com
Göktürkçe Günlüğüm http://gokbeyuluc.wordpress.com
Azəricə Dil Araşdırmaları http://dilcilik.blogspot.com
Üyelik görseli
Gökbey
Yönetici
Yönetici
 
İleti: 1731
Katılım: 28 Ağu 2007, 17:15
Konum: Azerbaycan/Bakü
Değerleme: 400

Ynt: Yiğirmi necə yirmi oldu?

İletigönderen ingichka » 15 Tem 2012, 20:22

Gökbey yazdı:Bahadır Çiğşi yazmasında da yigirmi olarak kullanılmıştır.
http://turkcesivarken.com/bahadir-cigsi-yazmasi/

yigirmi > yiğirmi > yiirmi > yirmi

Azerbaycan'da söz başındaki /y/ sesiniñ yitimleri çoktur; yıldırım > ildırım, yılan > *ılan > ilan... Bu yüzden yigirmi > igirmi > iyirmi dönüşümü de pek doğaldır.
Digər ləhcələrə də baqa bilirsiniz. Hamısında yigirmiyə yaqın bir söyləyiş vardır. Görəsən yirmi oqunuşu da "dönmə türkcəsi" olaraq tabir olunan türkcədənmi dilimizə girmişdir?
  • 0

Üyelik görseli
ingichka
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 2242
Katılım: 01 Oca 2008, 14:33
Konum: istanbul
Değerleme: 19

Ynt: Yiğirmi necə yirmi oldu?

İletigönderen Kuşhan » 15 Tem 2012, 21:02

ingichka yazdı:Digər ləhcələrə də baqa bilirsiniz. Hamısında yigirmiyə yaqın bir söyləyiş vardır. Görəsən yirmi oqunuşu da "dönmə türkcəsi" olaraq tabir olunan türkcədənmi dilimizə girmişdir?


"Dönme Türkçesi" nedir?
  • 0

Üyelik görseli
Kuşhan
Dil Emekçisi
Dil Emekçisi
 
İleti: 492
Katılım: 09 Ağu 2010, 19:45
Değerleme: 19

Ynt: Yiğirmi necə yirmi oldu?

İletigönderen ingichka » 15 Tem 2012, 21:45

Kuşhan yazdı:"Dönme Türkçesi" nedir?
Yuqarıda bağlantısını verdiyim qonuya baxa bilirsiniz: http://turkcesivarken.com/yazismalik/ht ... ic.php?t=6
  • 0

Üyelik görseli
ingichka
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 2242
Katılım: 01 Oca 2008, 14:33
Konum: istanbul
Değerleme: 19

Ynt: Yiğirmi necə yirmi oldu?

İletigönderen Kuşhan » 15 Tem 2012, 22:15

Okudum ve her zamanki gibi Atatük ve Rumeli düşmanlığını gördüm. Siz Türklüğü yalnızca kendinizde görün, Rumelidekiler hep dönmedir. Aferin sizin beyninize.
  • 0

Üyelik görseli
Kuşhan
Dil Emekçisi
Dil Emekçisi
 
İleti: 492
Katılım: 09 Ağu 2010, 19:45
Değerleme: 19

Ynt: Yiğirmi necə yirmi oldu?

İletigönderen Kuşhan » 15 Tem 2012, 22:49

Buyrun bakalım şimdi ne diyeceksiniz?

Eski Türkçe   "Anlam"                                                                       Kosova Türkçesi Türkiye Türkçesi
yagmur         ”Yeryüzüne düşen yağışın sıvı olanı”                           yagmur                 yağmur
oglan           ”Erkek çocuk”                                                            oglan                   oğlan
yigirmi           ”20 sayısı”                                                                   yigırmi                    yirmi
teg-               ”Dokunmak, temas etmek”                                        deg-                    değ-
yeŋ                  ”Giysi kolu”                                                                yeng                      yen
yapuş-           ”Ayrılmayacak bir biçimde bir yere tutunup kalmak”  yapuş-                 yapış-
tabışgan          ”Tavşangillerden, eti yenen, hızlı koşan bir memeli“     tapşan                 tavşan

O dönme dediklerinizin ne kadar döndüğünü görün de utanın. Türkçenin sahipleri sizsiniz değil mi?
  • 0

Üyelik görseli
Kuşhan
Dil Emekçisi
Dil Emekçisi
 
İleti: 492
Katılım: 09 Ağu 2010, 19:45
Değerleme: 19

Ynt: Yiğirmi necə yirmi oldu?

İletigönderen ingichka » 15 Tem 2012, 23:24

Kuşhan yazdı:Okudum ve her zamanki gibi Atatük ve Rumeli düşmanlığını gördüm. Siz Türklüğü yalnızca kendinizde görün, Rumelidekiler hep dönmedir. Aferin sizin beyninize.
Atatürk ma Rumeli düşmanlığı ilə bunun nə alaqası var? Bənim baba sülaləm də Balkanlardan gəlmiş. Selanik şəhirində dönmələrin sayısı Müslüman Türklərin sayısından daha fazlaymış. Atatürkün ilk öyrənimini aldığı Şəmsi Əfəndinin gərçək adının Şimon Zvi olduğu ma məzarının da Üsküdar Bülbüldərəsindəki dönmələrin dəfn edildiyi məzarlıqda olduğu bilinməkdədir. Dolayısıyla Atatürkün dönmə türkcəsi ilə qonuşuyor olması mümkündür (bu qonuda Oqtay D.'nin yazdıqları da bu yöndədir ma çıncıldır.)
  • 0

Üyelik görseli
ingichka
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 2242
Katılım: 01 Oca 2008, 14:33
Konum: istanbul
Değerleme: 19

Ynt: Yiğirmi necə yirmi oldu?

İletigönderen ingichka » 15 Tem 2012, 23:26

Kuşhan yazdı:Buyrun bakalım şimdi ne diyeceksiniz?

Eski Türkçe   "Anlam"                                                                       Kosova Türkçesi Türkiye Türkçesi
yagmur         ”Yeryüzüne düşen yağışın sıvı olanı”                           yagmur                 yağmur
oglan           ”Erkek çocuk”                                                            oglan                   oğlan
yigirmi           ”20 sayısı”                                                                   yigırmi                    yirmi
teg-               ”Dokunmak, temas etmek”                                        deg-                    değ-
yeŋ                  ”Giysi kolu”                                                                yeng                      yen
yapuş-           ”Ayrılmayacak bir biçimde bir yere tutunup kalmak”  yapuş-                 yapış-
tabışgan          ”Tavşangillerden, eti yenen, hızlı koşan bir memeli“     tapşan                 tavşan

O dönme dediklerinizin ne kadar döndüğünü görün de utanın. Türkçenin sahipleri sizsiniz değil mi?
Kosova ilə Selanik'in nə alaqası var? Atatürk yaşayan kəzdə Selanikin etnik yapısı nasılmış bir araşdırın.
  • 0

Üyelik görseli
ingichka
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 2242
Katılım: 01 Oca 2008, 14:33
Konum: istanbul
Değerleme: 19

Ynt: Yiğirmi necə yirmi oldu?

İletigönderen ingichka » 15 Tem 2012, 23:44

Bəlki siz dönmə sözünü başqa türlü anlıyorsunuz. Dönmə deyə sonradan Müslüman olanlar qasd edilmiyor. Çöldən Müslüman gözüküb aslında Müslüman olmayan gizli yahudilər qasd ediliyor.
  • 0

Üyelik görseli
ingichka
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 2242
Katılım: 01 Oca 2008, 14:33
Konum: istanbul
Değerleme: 19

Ynt: Yiğirmi necə yirmi oldu?

İletigönderen Kuşhan » 16 Tem 2012, 00:09

Kosova ile Selanik'in ne ilgisi var? İkisi de Türkçenin Rumeli Ağızı. Ayrı ülkelerde olması çok bir şey değiştirmez. Selanik'in etnik yapısını biliyorum. O dönemlerde Yahudiler de vardı. Atatürk'ün soyu belli. Yahudilerin olması Rumelili Türklerin ağızlarının değişmesini mi gerektirir? Dönme Türkçesi diye Yahudilerin konuştuğu Türkçeyi belirtiyorsanız onların Rumeli Ağızı'nı ne kadar etkilediğini bize gösterin. Baba sülaleniz Balkanlardan geldiyse Balkanlardaki Türklerin "g" sesini ne kadar baskın kullandığını da bilmeniz gerekir. Bunu bilseniz "yigirmi" sözcüğü "g" sesi düşmesiyle Balkanlarda "yirmi" sözcüğü olmuş olabilir mi diye sormazdınız.
  • 0

Üyelik görseli
Kuşhan
Dil Emekçisi
Dil Emekçisi
 
İleti: 492
Katılım: 09 Ağu 2010, 19:45
Değerleme: 19

Ynt: Yiğirmi necə yirmi oldu?

İletigönderen ingichka » 16 Tem 2012, 00:27

Kuşhan yazdı:Kosova ile Selanik'in ne ilgisi var? İkisi de Türkçenin Rumeli Ağızı. Ayrı ülkelerde olması çok bir şey değiştirmez. Selanik'in etnik yapısını biliyorum. O dönemlerde Yahudiler de vardı. Atatürk'ün soyu belli. Yahudilerin olması Rumelili Türklerin ağızlarının değişmesini mi gerektirir? Dönme Türkçesi diye Yahudilerin konuştuğu Türkçeyi belirtiyorsanız onların Rumeli Ağızı'nı ne kadar etkilediğini bize gösterin. Baba sülaleniz Balkanlardan geldiyse Balkanlardaki Türklerin "g" sesini ne kadar baskın kullandığını da bilmeniz gerekir. Bunu bilseniz "yigirmi" sözcüğü "g" sesi düşmesiyle Balkanlarda "yirmi" sözcüğü olmuş olabilir mi diye sormazdınız.
Atatürk yahudi dönməsi deyən oldumu? Getdiyi oqul dönmə oqulu imiş. Yahudi qonuşması Rumeli ağızlarından biri deyildir. Osmanlı kəzində İstanbuldakı yahudilərin də özlərinə maxsus qonuşmaları var imiş. Bir də bən Balkanlarda yiğirmi -> yirmi olmuş demədim ki, dönmə türkcəsi ola bilirmi deyə sordum. Qonuyu dönmə türkcəsindən çıqarıb Balkanlardakı türkcə halinə soqmaya çalışıyorsunuz sanki.
  • 0

Üyelik görseli
ingichka
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 2242
Katılım: 01 Oca 2008, 14:33
Konum: istanbul
Değerleme: 19

Ynt: Yiğirmi necə yirmi oldu?

İletigönderen ingichka » 16 Tem 2012, 00:38

Öz verdiyiniz örnək də göstəriyor ki bu söz bugün bilə Kosovada yigirmi şəklini muhafaza etmişdir. Redhouseda da bu söz yighirmi oqunuşu ilə verilmiş. Redhouseun basqı tarixi 1880. Latin harfləri qullanılmaya başlanması ilə arasında 50 yıl bilə yoq. Böylə bir dəyişiklik pat deyə necə oldu?
  • 0

Üyelik görseli
ingichka
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 2242
Katılım: 01 Oca 2008, 14:33
Konum: istanbul
Değerleme: 19

Ynt: Yiğirmi necə yirmi oldu?

İletigönderen Kuşhan » 16 Tem 2012, 01:03

Ben de diyorum ki bu Yahudilerin Türkçesi Atatürk'ün konuşmasını ne kadar etkilemiştir bir bilginiz var mı? Okulda öğretilen Türkçe Rumeli ağzı mıydı Yahudi ağzı mı? Diyelim ki mektepte Yahudi ağzı öğretildi, anasının, yakınlarının ağzını bırakıp bu ağızla mı konuşmaya başladı?
  • 0

Üyelik görseli
Kuşhan
Dil Emekçisi
Dil Emekçisi
 
İleti: 492
Katılım: 09 Ağu 2010, 19:45
Değerleme: 19

Soñraki

Dön Yazım, söyleyiş kuralları

Kimler çevrimiçi

Bu bölümü gezen üyeler: Hiç bir üye yok ve 3 konuk

Reputation System ©'