1. bét (Toplam 2 bét)

-mUr

İletiGönderilme zamanı: 05 Ağu 2017, 00:46
gönderen birtancazin
Damar... Tamır
Yağmur, çamur, samır (gübre), demir, belemir (tanelerinden yağ çıkarılan ot),
Balamır (küçük delik)

Dikkat edilir ise sıvılıkla bir bağı var bu ekin anlamdandırmada. Demir ve Balamır bunun dışında kalsa da yağmur, çamur, belemir, samır gibi sözler böyle görünüyor

Ynt: +mUr

İletiGönderilme zamanı: 05 Ağu 2017, 12:18
gönderen Oktay D.
Eklerle ilgili başlıkları "Ekler" bölümüne açıñız. Taşıdım.

Ynt: +mUr

İletiGönderilme zamanı: 05 Ağu 2017, 14:28
gönderen Oğuzosis
Sıvılıkla ilişkisi yoktur. Zira öyle olmasaydı Türkmenlerden Altaylara "ösmür" sözü bulunmazdı :) . "ös-, büyü-/geliş-" fiilinden türemiştir. Anlamı tam olarak "teenager"dir, biz ona erkekler söz konusu olduğunda "delikanlı" diyoruz ama bu cinsiyetsizdir, genel olarak kullanılır.

Ynt: -mUr

İletiGönderilme zamanı: 06 Ağu 2017, 00:20
gönderen birtancazin
Ös kökende ad olabilir.
Eski türkçede Ös - kütle
Öselik-kitle, kütle biçiminde demek

Dolayısıyla oradaki ekin gerçekte - mer, mar/per, par olabileceği geldi.

İşmer, tulpar, kaçmar gibi örneklerin kattığı anlamla daha uyumlu olması bakımından..

Ynt: -mUr

İletiGönderilme zamanı: 06 Ağu 2017, 16:07
gönderen Oğuzosis
Ad olsa bile günümüzde fiil olarak kullanılıyor bu "ös-". Eski Türkçedeki ad kullanımlarına bakmaya gerek yok o yüzden.
Dediğim gibi, herhangi bir yerde "ösmer" kullanımı yok. Zaten olsa yanlış türetilmiş olurdu.
Her neyse, eğer demir de bu ekten türetilmişse zaten sıvılık ilişkisi yok, değil mi? Bunun için "ösmür"de bir sorun yok.

Ynt: -mUr

İletiGönderilme zamanı: 06 Ağu 2017, 17:17
gönderen Oktay D.
démir < témir sözcüğünde bazı soru işaretleri var. témir Eski Türkçede hiçbir yérde *témür biçiminde geçmiyor, hep /i/ ile bulunuyor. Öte yandan Moğolcaya Türkçeden geçmiş olan temür/timür bulunuyor. Bu açıdan durum biraz kafa karıştırıcı.

Ynt: -mUr

İletiGönderilme zamanı: 07 Ağu 2017, 07:21
gönderen birtancazin
Demirin arapça olduğunu savlayan bile çıkmış, çölde demiri nasıl buldularsa.

Demiri ilk işleyen budun türkler, bulgularla kanıtlı.

Temir, temren, temirçin gibi sözlerin kökünde bir tem, eskiden beri teymur, timur, temür söyleyişleri olmasına karşın özgün yapısı temir olarak görünüyor.

_mir eki olasılığı demirin su katılarak örs üzerinden dövülmesi, ya da eritilebilmesi gibi özelliğinden ötürü almış olabileceğini düşündürmüştü bu bir te köküne götürürdğ ancak_(i) R eki olasılığını artık dha yüksek görüyorum.

Bu sözün türkçeliğinden en ufak kuşkum yok.


Bakır, kömür gibi sözlerin türetimiyle eşdeğerli olmalı.

Ynt: -mUr

İletiGönderilme zamanı: 01 Eyl 2017, 23:26
gönderen uydurmatik
Oktay D. yazdı:démir < témir sözcüğünde bazı soru işaretleri var. témir Eski Türkçede hiçbir yérde *témür biçiminde geçmiyor, hep /i/ ile bulunuyor. Öte yandan Moğolcaya Türkçeden geçmiş olan temür/timür bulunuyor. Bu açıdan durum biraz kafa karıştırıcı.
Demir Sumerce tibir sözüyle alakalı olabileceği söylenen bir söz.

Ynt: -mUr

İletiGönderilme zamanı: 02 Eyl 2017, 16:32
gönderen birtancazin
Kendilerine kenger diyen sümerlerin dilinde günümüzde de yaşayan yüz elli söz saptanmıştır. Daha çok eski dil bilgisi arttıkça ya da kaynaklar tarandıkça bu içerik artacaktır kuşkusuz. Kenger türk boy ve oymakları içinde de kullanılmış bir addır. Tarih ve köken tartışmasına girmeden özetle, dingir, tibir ile tanrı ve demir sözleri sümerlerde bulunduğu gibi anatürkçe yazılı kaynağı yok demeden önce bilimsel açıdan irdelemeyi derinleştirmek gerek.... İlmiye çığ bu anlamda büyük hizmetleri oldu sağolsun

Ynt: -mUr

İletiGönderilme zamanı: 02 Eyl 2017, 17:53
gönderen Oktay D.
Soñ Sümerce metin ile ilk Türkçe metin arasında 3000+ yıl fark var. Bu kadar büyük zaman farkı varken beñzer biçimde ve añlamda sözcükler bulmak herhangi bir şeye işaret étmez. Tesadüf de olabilir, Sümerce Türkçeden almış da olabilir, Türkçe Sümerceden almış da olabilir.

Ynt: -mUr

İletiGönderilme zamanı: 05 Eyl 2017, 11:23
gönderen cingelek
Oktay D. yazdı:Soñ Sümerce metin ile ilk Türkçe metin arasında 3000+ yıl fark var. Bu kadar büyük zaman farkı varken beñzer biçimde ve añlamda sözcükler bulmak herhangi bir şeye işaret étmez. Tesadüf de olabilir, Sümerce Türkçeden almış da olabilir, Türkçe Sümerceden almış da olabilir.
Ortak kelimelerin yanında Sumerce TA ayrılma, KE ve RA yönelme, ŞE eşitlik gibi Türkçe ile benzer eklerin de bulunması sebebiyle iki dilin akraba olması çok muhtemel görünüyor.

Ynt: -mUr

İletiGönderilme zamanı: 05 Eyl 2017, 12:15
gönderen Oktay D.
Moğolcada çok daha fazla beñzer biçimli ve éş işlevli ek bulunmasına rağmen Moğolcanıñ bile akrabalığı kuşkulu bakılıyorken Sümerce daha da uzak görünüyor. Nitekim Moğolcanıñ ekleriniñ Türkçeden alıntı olması üzerinde duruluyor. Sümercede durum daha kötü çünkü tarihsel bir étkileşim veya kronizm bulunmadığı için bunuñ tesadüf olma olasılığını eleyemiyoruz. Moğolcada eñ azından tesadüf olmadığı iyi biliniyor, ya alıntı ya da akrabalık olasılıkları var. Ortada tesadüf olasılığı varken yañlışlanabilirlik ilkesi tümüyle ihlal édileceği için Sümerce-Türkçe akrabalığını koñuşmak bilimsel olmayacaktır (Tabii sosyal bilimciler bu ilkeyi göz ardı éttiği için bilimselmiş gibi koñuşuyor, o ayrı). Burada yapılacak tek şey, her şeyden öñce tesadüf olmadığını kanıtlayacak buluntular elde étmek (özellikle arkeolojik buluntular).

Ynt: -mUr

İletiGönderilme zamanı: 05 Eyl 2017, 13:52
gönderen cingelek
Oktay D. yazdı:Moğolcada çok daha fazla beñzer biçimli ve éş işlevli ek bulunmasına rağmen Moğolcanıñ bile akrabalığı kuşkulu bakılıyorken Sümerce daha da uzak görünüyor. Nitekim Moğolcanıñ ekleriniñ Türkçeden alıntı olması üzerinde duruluyor. Sümercede durum daha kötü çünkü tarihsel bir étkileşim veya kronizm bulunmadığı için bunuñ tesadüf olma olasılığını eleyemiyoruz. Moğolcada eñ azından tesadüf olmadığı iyi biliniyor, ya alıntı ya da akrabalık olasılıkları var. Ortada tesadüf olasılığı varken yañlışlanabilirlik ilkesi tümüyle ihlal édileceği için Sümerce-Türkçe akrabalığını koñuşmak bilimsel olmayacaktır (Tabii sosyal bilimciler bu ilkeyi göz ardı éttiği için bilimselmiş gibi koñuşuyor, o ayrı). Burada yapılacak tek şey, her şeyden öñce tesadüf olmadığını kanıtlayacak buluntular elde étmek (özellikle arkeolojik buluntular).
Yalnız Moğolca ile Türkçenin ortak kelime sayısı Sumerce ile Türkçenin ortak kelime sayısına göre çok daha azdır.

Ynt: -mUr

İletiGönderilme zamanı: 05 Eyl 2017, 14:09
gönderen Oktay D.
Öyle bir şey varsa göstermeñiz gérekir. Alıntılar dahil tüm sözcükleriñ sayısı kaç? Moğolcadaki Türkçe sözcükler oldukça yüksektir. Sırf Anadolu ağızlarında yapılan bir dérlemede Moğolca-Anadolu ortak sözcük sayısı 176'dır (+) "Feyza Tokat, On The Common Words in Mongolian and the Turkish Dialects in Turkey" . Oğuzcanıñ Moğolcayla eñ az ortaklık içeren dil olduğu düşünülürse öteki Türk dillerinden yapılacak tekil sözcük karşılaştırmaları ve ayrıca Eski Türkçe dönemi için derlenecek sözcükleriñ sayısı biñleri bulacaktır.

Ynt: -mUr

İletiGönderilme zamanı: 05 Eyl 2017, 15:21
gönderen cingelek
Oktay D. yazdı:Öyle bir şey varsa göstermeñiz gérekir. Alıntılar dahil tüm sözcükleriñ sayısı kaç? Moğolcadaki Türkçe sözcükler oldukça yüksektir. Sırf Anadolu ağızlarında yapılan bir dérlemede Moğolca-Anadolu ortak sözcük sayısı 176'dır (+) "Feyza Tokat, On The Common Words in Mongolian and the Turkish Dialects in Turkey" . Oğuzcanıñ Moğolcayla eñ az ortaklık içeren dil olduğu düşünülürse öteki Türk dillerinden yapılacak tekil sözcük karşılaştırmaları ve ayrıca Eski Türkçe dönemi için derlenecek sözcükleriñ sayısı biñleri bulacaktır.
CLAUSON'ın Swadesh listesine göre yaptığı karşılaştırmada ortak kelimelerin sayısının çok düşük olduğu görülüyordu. Birçoğu kelime ödünçleme ile açıklandığından temel kelimelerdeki ortaklık birkaç kelimeye kadar düşüyor.