Yazışmalık

Başka sese beñzemez ananıñ sesi, Her sözcüñ arasañ vardır Türkçesi

Ural-Altay dillerinden sözcüklerin salıştırması

Türkçe ile yad diller arasında yapılan karşılaştırmaları içerir.

Ural-Altay dillerinden sözcüklerin salıştırması

İletigönderen ingichka » 08 Eki 2011, 19:03

Moğolca tayag "sopa, değnek" - Türkçe dayak "destek" / değnek - Japonca doo "sopa"
  • 0

Üyelik görseli
ingichka
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 2242
Katılım: 01 Oca 2008, 14:33
Konum: istanbul
Değerleme: 19

Ynt: Ural-Altay dillerinden sözcüklerin salıştırması

İletigönderen ingichka » 08 Eki 2011, 19:17

Moğolca araa "tekerlek", "dişli" - Türkçe araba - Çuvaş Türkçesi uraba / urava "araba, tekerlek" - Japonca kuruma "araba"
  • 0

Üyelik görseli
ingichka
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 2242
Katılım: 01 Oca 2008, 14:33
Konum: istanbul
Değerleme: 19

Ynt: Ural-Altay dillerinden sözcüklerin salıştırması

İletigönderen ingichka » 08 Eki 2011, 19:29

ingichka yazdı:Moğolca tayag "sopa, değnek" - Türkçe dayak "destek" / değnek - Japonca doo "sopa"
Türk lehçelerinde tayak "sopa" da var eken.
  • 0

Üyelik görseli
ingichka
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 2242
Katılım: 01 Oca 2008, 14:33
Konum: istanbul
Değerleme: 19

Ynt: Ural-Altay dillerinden sözcüklerin salıştırması

İletigönderen ingichka » 08 Eki 2011, 20:03

Fince ajaa "sürmek" - Macarca hajta- "sürmek" - Özbek Türkçesi hayda- "sürmek" - Moğolca xayax / xadax "sürmek"
  • 0

Üyelik görseli
ingichka
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 2242
Katılım: 01 Oca 2008, 14:33
Konum: istanbul
Değerleme: 19

Ynt: Ural-Altay dillerinden sözcüklerin salıştırması

İletigönderen ingichka » 08 Eki 2011, 20:05

ingichka yazdı:Fince ajaa "sürmek" - Macarca hajta- "sürmek" - Özbek Türkçesi hayda- "sürmek" - Moğolca xayax / xadax "sürmek"

Moğolcada -ax mastar eki sanıyorum. Kök xay- / xad- olabilir.
  • 0

Üyelik görseli
ingichka
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 2242
Katılım: 01 Oca 2008, 14:33
Konum: istanbul
Değerleme: 19

Ynt: Ural-Altay dillerinden sözcüklerin salıştırması

İletigönderen Tansık » 08 Eki 2011, 20:21

ingichka yazdı:Fince ajaa "sürmek" - Macarca hajta- "sürmek" - Özbek Türkçesi hayda- "sürmek" - Moğolca xayax / xadax "sürmek"


haydamak   
(-i) hlk. 1. Çifte koşulan hayvanı sürmek, dehlemek.
Güncel Türkçe Sözlük

Bizdeki, ünlem olan ''hay''dan türemiş de olabilir.
  • 0

Tansık
Dil Emekçisi
Dil Emekçisi
 
İleti: 583
Katılım: 20 Tem 2010, 01:58
Değerleme: 15

Ynt: Ural-Altay dillerinden sözcüklerin salıştırması

İletigönderen ingichka » 08 Eki 2011, 20:27

Tansık yazdı:
ingichka yazdı:Fince ajaa "sürmek" - Macarca hajta- "sürmek" - Özbek Türkçesi hayda- "sürmek" - Moğolca xayax / xadax "sürmek"


haydamak   
(-i) hlk. 1. Çifte koşulan hayvanı sürmek, dehlemek.
Güncel Türkçe Sözlük

Bizdeki, ünlem olan ''hay''dan türemiş de olabilir.
Fince ajaja "şoför, sürücü", Macarca hajtó "arabacı", Özbek Türkçesi haydovchi "şoför" gibi sözcükler türetilmiş. Fiilin hızlı hareket etme ile bağlı türevleri de var sanıyorum.
  • 0

Üyelik görseli
ingichka
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 2242
Katılım: 01 Oca 2008, 14:33
Konum: istanbul
Değerleme: 19

Ynt: Ural-Altay dillerinden sözcüklerin salıştırması

İletigönderen ingichka » 08 Eki 2011, 21:47

TDK TTAS'ta yer verilmemiş ama Anadolu'da araba haydamak, bisiklet haydamak yalı kullanımlar bulunuyor eken.
  • 0

Üyelik görseli
ingichka
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 2242
Katılım: 01 Oca 2008, 14:33
Konum: istanbul
Değerleme: 19

Ynt: Ural-Altay dillerinden sözcüklerin salıştırması

İletigönderen ingichka » 15 Eki 2011, 04:29

Eski Türkçe kar "kolun omuz ile dirsek arası olan kısmı" - Macarca kar "kol".
  • 0

Üyelik görseli
ingichka
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 2242
Katılım: 01 Oca 2008, 14:33
Konum: istanbul
Değerleme: 19

Ynt: Ural-Altay dillerinden sözcüklerin salıştırması

İletigönderen Engin » 15 Eki 2011, 10:41

ingichka yazdı:Eski Türkçe kar "kolun omuz ile dirsek arası olan kısmı" - Macarca kar "kol".


Türkçeden Macarcaya geçmiş bir alıntı sözcük.
  • 0

Üyelik görseli
Engin
Dil Emekçisi
Dil Emekçisi
 
İleti: 605
Katılım: 28 Mar 2010, 01:16
Konum: Almanya
Değerleme: 14

Ynt: Ural-Altay dillerinden sözcüklerin salıştırması

İletigönderen ingichka » 15 Eki 2011, 22:41

Sadece okşattım:
Japonca arigatoo "teşekkürler" - arkalı "vasıtasıyla, sayesinde" (İngilizce thanks to gibi) - Türkmen Türkçesi arkadag "birine destek olan, yardım eden kimse" (dağ Kırgız Türkçesinde too olmuştur).
  • 0

Üyelik görseli
ingichka
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 2242
Katılım: 01 Oca 2008, 14:33
Konum: istanbul
Değerleme: 19

Ynt: Ural-Altay dillerinden sözcüklerin salıştırması

İletigönderen ingichka » 03 Kas 2011, 00:13

Türkçe kapmak "Birdenbire yakalayarak, çekerek almak" (TDK GTS) -  Macarca kapni "almak".
  • 0

Üyelik görseli
ingichka
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 2242
Katılım: 01 Oca 2008, 14:33
Konum: istanbul
Değerleme: 19

Ynt: Ural-Altay dillerinden sözcüklerin salıştırması

İletigönderen Le Qabaq » 18 May 2012, 19:58

Japoncada kaiten "dönüş" - Türkçe kay(ı)tmak "dönmek"
Japonca kaitoo - Türkçe yanıt < yanmak "kay(ı)tmak, dönmek"
  • 0

Le Qabaq
Dil Emekçisi
Dil Emekçisi
 
İleti: 621
Katılım: 26 Kas 2011, 01:43
Değerleme: 8

Ynt: Ural-Altay dillerinden sözcüklerin salıştırması

İletigönderen Oktay D. » 19 May 2012, 14:29

kay- "geri dönmek" eyleminiñ Japoncadaki köken karşılığı kaskap- "yakın olmak" ile kaçai "sınır, uç" sözcükleri olduğu bélirtilmiş [1][2][Starostin, 1998].

Dipçe.
[1] Nam Kwang U., "Koe sacen", Seoul, 1960. Bét: 16, 24.
[2] V. I. Tsintsius [Цинциус В. И.], "Этимологии алтайских лексем с анлаутными придыхательными смычными губно-губным *п' и заднеязычным *к' // Алтайские этимологии", Leningrad, 1984. Bét: 96.
  • 0

Üyelik görseli
Oktay D.
Yönetici
Yönetici
 
İleti: 7406
Katılım: 28 Ağu 2007, 17:52
Konum: İstanbul
Değerleme: 3328

Ynt: Ural-Altay dillerinden sözcüklerin salıştırması

İletigönderen Le Qabaq » 20 May 2012, 18:44

Oktay D. yazdı:kay- "geri dönmek" eyleminiñ Japoncadaki köken karşılığı kaskap- "yakın olmak" ile kaçai "sınır, uç" sözcükleri olduğu bélirtilmiş [1][2][Starostin, 1998].

Dipçe.
[1] Nam Kwang U., "Koe sacen", Seoul, 1960. Bét: 16, 24.
[2] V. I. Tsintsius [Цинциус В. И.], "Этимологии алтайских лексем с анлаутными придыхательными смычными губно-губным *п' и заднеязычным *к' // Алтайские этимологии", Leningrad, 1984. Bét: 96.

Starostin acaba kaiten ile yanıt sözcüklerini kıyaslayabilecek kadar araştırmış mı? Bildiğim kadarıyla kendisi yüzlerce dille uğraşıyor çok fazla alanla ilgilendiğinden  yan- "dönmek" ve kayıt- "dönmek" arasındaki ilgiyi farketmemiş olabilir.
  • 0

Le Qabaq
Dil Emekçisi
Dil Emekçisi
 
İleti: 621
Katılım: 26 Kas 2011, 01:43
Değerleme: 8

Soñraki

Dön Karşılaştırmalar

Kimler çevrimiçi

Bu bölümü gezen üyeler: Hiç bir üye yok ve 1 konuk

Reputation System ©'