Yazışmalık

Başka sese beñzemez ananıñ sesi, Her sözcüñ arasañ vardır Türkçesi

Eski Türkçe ma "ve, ise"

Türkçe ile yad diller arasında yapılan karşılaştırmaları içerir.

Ynt: Eski Türkçe ma "ve, ise"

İletigönderen Engin » 04 Eyl 2011, 13:18

Eski Uygur Türkçesinde ünlü uyumuna uyan örnekler de var, ör. biz me "biz de" (Uigurische Sprachdenkmäler, no. 97, 16).
  • 0

Üyelik görseli
Engin
Dil Emekçisi
Dil Emekçisi
 
İleti: 605
Katılım: 28 Mar 2010, 01:16
Konum: Almanya
Değerleme: 14

Ynt: Eski Türkçe ma "ve, ise"

İletigönderen Kutluay » 04 Eyl 2011, 13:32

ingichka yazdı:Uygur Türkçesindeki "mu"yu da "yeme"ye bağlayanlar vardı.


Bu yeme (ve) bağlacının evet (yemet) ile bir ilişkisi olabilir mi?
  • 0

Üyelik görseli
Kutluay
Dil Emekçisi
Dil Emekçisi
 
İleti: 309
Katılım: 23 Eyl 2010, 14:00
Değerleme: 15

Ynt: Eski Türkçe ma "ve, ise"

İletigönderen ingichka » 04 Eyl 2011, 13:33

Engin yazdı:Eski Uygur Türkçesinde ünlü uyumuna uyan örnekler de var, ör. biz me "biz de" (Uigurische Sprachdenkmäler, no. 97, 16).
Yukarıda verdiğim bağlantılardan birinde sonradan ekleşerek uyuma girdiğiyle bağlı bir bilgi vardı.
  • 0

Üyelik görseli
ingichka
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 2242
Katılım: 01 Oca 2008, 14:33
Konum: istanbul
Değerleme: 19

Ynt: Eski Türkçe ma "ve, ise"

İletigönderen ingichka » 04 Eyl 2011, 13:47

Kutluay yazdı:Bu yeme (ve) bağlacının evet (yemet) ile bir ilişkisi olabilir mi?
65. DLT äwät ‘evet, peki manasına bir kelimedir’ (Atalay I, 51; Dankoff-Kelly 37)

).

<*yemet ‘evet’. Bkz. ED 935a.

Kelime ‘Yağma, Tohsı, Kıpçak ve Oğuz’ kaydıyla geçmektedir. Dîvân’da ayrıca

kelimenin ämät, ävät, yämät şekilleri de bulunmaktadır.

Tarihî Oğuz: evet, (evit) ‘ancak, fakat, lâkin, amma’ (TS III, 1569).

Modern Oğuz: TTü. evet ‘öyledir anlamında doğrulama veya tasdik kelimesi;

konuşma sırasında cümlenin olumlu anlamını pekiştirmek için de kullanılır’ (TüSl. I,

745); Az.Tü. evet ‘tasdik bildirir, belli, doğru, kati, şüphesiz’ (Altaylı I, 402);

Trkm.Tü. -; Gag.Tü.-
acikarsiv.ankara.edu.tr/browse/2383/3064.pdf
Yemet geçmişte "evet" şekliyle "ancak, fakat, lâkin, amma" anlamlarıyla kullanılmış. Bu sözleri takip eden cümleler genellikle daha önceki cümlede bahsedilen düşünceye karşıt ikinci bir düşünceyi anlatıyor. Anlam bakımından yeme bilen yemet arasında bir ilişki yok gibi.
  • 0

Üyelik görseli
ingichka
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 2242
Katılım: 01 Oca 2008, 14:33
Konum: istanbul
Değerleme: 19

Ynt: Eski Türkçe ma "ve, ise"

İletigönderen Kutluay » 04 Eyl 2011, 17:03

ingichka yazdı:Anlam bakımından yeme bilen yemet arasında bir ilişki yok gibi.


Anlam bakımdan olmasa da biçim olarak yadsınamayacak bir benzerlik bulunmakta. Soru şu:

Yemet evet'e dönüşebiliyorsa yeme eve'ye dönüşebilir mi?
  • 0

Üyelik görseli
Kutluay
Dil Emekçisi
Dil Emekçisi
 
İleti: 309
Katılım: 23 Eyl 2010, 14:00
Değerleme: 15

Ynt: Eski Türkçe ma "ve, ise"

İletigönderen ingichka » 04 Eyl 2011, 17:08

Kutluay yazdı:Yemet evet'e dönüşebiliyorsa yeme eve'ye dönüşebilir mi?
Dönüştüğüne değişli herhangi bir iz yok.
  • 0

Üyelik görseli
ingichka
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 2242
Katılım: 01 Oca 2008, 14:33
Konum: istanbul
Değerleme: 19

Ynt: Eski Türkçe ma "ve, ise"

İletigönderen Oktay D. » 04 Eyl 2011, 17:34

yemet sözcüğündeki /y/ birincil değildir, Ana Türkçe *h- sesinden gelir. Bu ses bazen yiter bazen y- olur (ırak/yırak gibi; Halaççada hīırāk). Ayrıca /m/ sesi de /b/'den geldiği düşünülmektedir. Sözcük, Ana Türkçe *hebet biçimine gider[1](bét: 395).

Oysa yeme biçimindeki /y/ birincildir çünkü Yakutçada semse (ek olarak) biçimi geçmektedir[1](bét: 934). Yakutçada birincil y- sesleri s- olmuştur. Moğolcada neme- (eklemek) sözcüğüyle birleştirilmiştir[2][3][4].

Dipçe.
[1] Gerard Clauson, "Etymological Dictionary of PreThirteenth Century Turkish", Oxford, 1972.
[2] G. J. Ramstedt, "Einführung in die Altaische Sprachwissenschaft. I Lautlehre. II. Formenlehre", Helsinki, 1952/1957, bet: 76.
[3] B. Ya. Vladimirtsov [Владимирцов Б. Я.], Сравнительная грамматика монгольского письменного языка и халхаского наречия: Введение и фонетика, Leningrad, 1929, bét: 369.
[4] N. Poppe, "Vergleichende Grammatik der Altaischen Sprachen, Teil 1. Vergleichende Lautlehre", Wiesbaden, 1960, bet: 38 ile 68.
  • 0

En soñ Oktay D. tarafından 25 Eyl 2011, 06:04 tarihinde düzenlendi, toplamda 1 kéz düzenlendi.
Üyelik görseli
Oktay D.
Yönetici
Yönetici
 
İleti: 7850
Katılım: 28 Ağu 2007, 17:52
Konum: İstanbul
Değerleme: 4319

Ynt: Eski Türkçe ma "ve, ise"

İletigönderen Kutluay » 04 Eyl 2011, 17:54

Oktay D. yazdı:Ayrıca /m/ sesi de /b/'den geldiği düşünülmektedir.


İyi ya işte, benim zorum da aradaki o 'm' sesi.  :)

Ayrıca Kazak Başkurt, Tatar Türkçelerinde ve bağlacı olarak kullanılan häm sözcüğündeki 'h' ikincil midir?
  • 0

Üyelik görseli
Kutluay
Dil Emekçisi
Dil Emekçisi
 
İleti: 309
Katılım: 23 Eyl 2010, 14:00
Değerleme: 15

Ynt: Eski Türkçe ma "ve, ise"

İletigönderen ingichka » 04 Eyl 2011, 18:03

Kutluay yazdı:
Oktay D. yazdı:Ayrıca /m/ sesi de /b/'den geldiği düşünülmektedir.


İyi ya işte, benim zorum da aradaki o 'm' sesi.  :)

Ayrıca Kazak Başkurt, Tatar Türkçelerinde ve bağlacı olarak kullanılan häm sözcüğündeki 'h' ikincil midir?
Häm Farsça kökenlidir.
  • 0

Üyelik görseli
ingichka
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 2242
Katılım: 01 Oca 2008, 14:33
Konum: istanbul
Değerleme: 19

Ynt: Eski Türkçe ma "ve, ise"

İletigönderen Kutluay » 09 Eyl 2011, 14:39

“Ne” kelimesinin farklı bir kullanışı üzerine:

''ne kelimesinin kökeni ile  ilgili olarak ortaya atılan yabancı bir dilden Türkçeye girdiği düşüncesi yanında, Vladimirtsov’un Mogolca neme ile Türkçe yeme arasında kurduğu ilişki, yine Kotwizcz’in ye me kelimesi için ye “bütün, umumi”+ me “da, de, dahi” şeklinde yaptığı etimoloji ile, Kutadgu Biligde farklı nüshâlarda birbirinin yerine kullanılan ya, ne ve me edatlarının durumu göz önünde bulundurularak ne, me ve ya kelimelerinin ilişkisi konusu üzeride durulmalıdır.''

http://turkoloji.cu.edu.tr/YENI%20TURK% ... ozcugu.pdf
  • 0

Üyelik görseli
Kutluay
Dil Emekçisi
Dil Emekçisi
 
İleti: 309
Katılım: 23 Eyl 2010, 14:00
Değerleme: 15

Ynt: Eski Türkçe ma "ve, ise"

İletigönderen ingichka » 24 Eyl 2011, 11:15

Korece wa'nın Eski Türkçe ma ile ilgisi olabilir mi?
  • 0

Üyelik görseli
ingichka
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 2242
Katılım: 01 Oca 2008, 14:33
Konum: istanbul
Değerleme: 19

Ynt: Eski Türkçe ma "ve, ise"

İletigönderen Tumay » 25 Eyl 2011, 02:20

WA özdeş kökten gelse dahi bu sözcük(MA) Türkçe olmaz tıpkı Latincede oktoile Yunancadaki okto nun aynı olması gibi diye düşünüyorum .
  • 0

Tumay
Dil Emekçisi
Dil Emekçisi
 
İleti: 825
Katılım: 15 Ağu 2011, 00:04
Değerleme: 1

Ynt: Eski Türkçe ma "ve, ise"

İletigönderen ingichka » 25 Eyl 2011, 02:21

Tumay yazdı:WA özdeş kökten gelse dahi bu sözcük(MA) Türkçe olmaz tıpkı Latincede oktoile Yunancadaki okto nun aynı olması gibi diye düşünüyorum .

Türkçe midir demedik zaten ortak bir kökenden geliyor olabilir mi diye sordum.
  • 0

Üyelik görseli
ingichka
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 2242
Katılım: 01 Oca 2008, 14:33
Konum: istanbul
Değerleme: 19

Ynt: Eski Türkçe ma "ve, ise"

İletigönderen Tumay » 25 Eyl 2011, 02:22

O oğur bence ortak .Madem dil oğuşuda aynı  neden olmasın ?
  • 0

Tumay
Dil Emekçisi
Dil Emekçisi
 
İleti: 825
Katılım: 15 Ağu 2011, 00:04
Değerleme: 1

Ynt: Eski Türkçe ma "ve, ise"

İletigönderen Oktay D. » 25 Eyl 2011, 06:13

Yazışmalarda saygı ve konu sıñırları aşıldığı gérekçesiyle kimi iletiler silinmiştir. Konudan oldukça ayrı ve géñiş sorularıñız için başka başlıklar açıñız. Yönetim
  • 0

En soñ Oktay D. tarafından 25 Eyl 2011, 06:15 tarihinde düzenlendi, toplamda 1 kéz düzenlendi.
Üyelik görseli
Oktay D.
Oktay DOĞANGÜN
Yönetici
Yönetici
 
İleti: 7850
Katılım: 28 Ağu 2007, 17:52
Konum: İstanbul
Değerleme: 4319

ÖncekiSoñraki

Dön Karşılaştırmalar

Kimler çevrimiçi

Bu bölümü gezen üyeler: Hiç bir üye yok ve 1 konuk

Reputation System ©'