Yazışmalık

Başka sese beñzemez ananıñ sesi, Her sözcüñ arasañ vardır Türkçesi

"ha?" sorgu sözcüğü

Sözcükleriñ kökeni üzerine yapılan tartışmaları içerir.

"ha?" sorgu sözcüğü

İletigönderen Oktay D. » 24 Oca 2012, 16:35

"Çocuk saña söylememiş, ha?" gibi tümcelerde kullanılan, daha çok (belki de hep) konuşma dilinde geçen bir ha sorgu sözcüğümüz bulunuyor. Bilmeyen yoktur sanıyorum.

Bu konudaki kaynaklara üstün körü bakacak olursak:
Tuncer Gülensoy bu sözcüğü sözlüğüne almamış. Olasılıkla, yabancı saydığı için almamış olabilir çünkü başka ünlemler sözlükte geçiyor[Gülensoy, 2007]. Starostin de veritabanına almamış, geñel olarak ünlemlerle ilgilenmemiş olmalı[Starostin, 1998].
ha
< ünl uyarı, sorgu, olumlama, teşvik vs. ünlemi

Nişanyan kolaya kaçıp bunu ünlem diye kestirip atmış. Başka dile de bağlayabilirdi tabî.

Bu sözcüğüñ kökeniniñ Türkçe olduğunu ma yansıma olmadığını öne sürüyorum. Sözcüğüñ Ana Altayca soru adılı *ka "né?" sözcüğünden geldiğini düşünüyorum, aynı ses dönüşümü Türkçede kankı > hangi, *karada > harada "nerede?", kanı/kanu > hani, kaçan > haçan, gibi örneklerde kurallı olarak görülür.

Ayrıca eñ sağlam bağlantı da Altay dili olan Japoncada soru ilgeci olarak ka olmasıdır, bizdeki mu gibi démeli. Örneğin, 日本人ですか。/Nihon-cin desu ka?/ "Japon musuñuz?" gibi bir tümceye baktığımızda, tümceniñ soñunda bulunan ka か "mu?" sözü Ana Altayca *ka "ne?" sözcüğünden gelmedir[Tekin, 1993]. Demin yazdığım Japonca tümceyi "Japonsuñuz ha?" diye düşünebilirdik (tabî, bugünkü kullanımı daha çok ünlemsi olduğu için farklı añlaşılabilir)

Kısaca,
ha "ünl. soru ünlemi" < Ana Türkçe *ka "né?" < Ana Altayca *ka "né?"
  • 8

En soñ Oktay D. tarafından 24 Oca 2012, 16:38 tarihinde düzenlendi, toplamda 1 kéz düzenlendi.
Üyelik görseli
Oktay D.
Yönetici
Yönetici
 
İleti: 8245
Katılım: 28 Ağu 2007, 17:52
Konum: İstanbul
Değerleme: 5255

Ynt: "ha?" sorgu sözcüğü

İletigönderen Bengitaşlarındili » 24 Oca 2012, 19:55

Yaklaşım güzel, kökenlendirme ise olasılıkla doğru. Teşekkürler.
  • 0

Anlayın Artık! Uydurukçuluk devri bitti! Bitti! Koskoca Türk dünyası dururken uydurduklarınızı yutturamazsınız. Biri önerdiğiniz sözü ilk anda kabullenebilir ama sonra diğer Türk dillerindeki karşılıklarını öğrenince, önermiş olduğunuz uyduruk söz için size kin ve nefret besler. Benim şu anda tüm uydurukçulardan duyduğum nefreti duyar size, ama bunu şahıs olarak kimseye yöneltemediği, maddileştiremediği için Türkçeciliğe yansıtır. Türkçeciliğe nefret duymaya başlar.İşte siz UYDURUKÇULAR farkında olmadan TÜRKÇEYİ BALTALAYANLAR DURUMUNDASINIZ. Yeter artık UYDURMAYIN!
Üyelik görseli
Bengitaşlarındili
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 2144
Katılım: 28 May 2009, 15:46
Konum: Ýstanbul
Değerleme: 0

Ynt: "ha?" sorgu sözcüğü

İletigönderen Yérbey » 25 Oca 2012, 01:01

Çok iyi bir çalışma olmuş, elinize sağlık...
  • 0

- Her şey yoluna girmeden önce işler daha da kötüleşir.
Yérbey
Dérnek Üyesi
 
İleti: 477
Katılım: 16 Eyl 2007, 20:38
Değerleme: 53

Ynt: "ha?" sorgu sözcüğü

İletigönderen Yiğit98 » 25 Ağu 2019, 11:30

Bilgi için sağolun
  • 0

Yiğit98
Göñüllü
Göñüllü
 
İleti: 125
Katılım: 21 Tem 2019, 20:35
Değerleme: 40


Dön Köken Tartışmaları

Kimler çevrimiçi

Bu bölümü gezen üyeler: Hiç bir üye yok ve 6 konuk

Reputation System ©'