Yazışmalık

Başka sese beñzemez ananıñ sesi, Her sözcüñ arasañ vardır Türkçesi

Kelebek

Sözcükleriñ kökeni üzerine yapılan tartışmaları içerir.

Kelebek

İletigönderen Oğuzosis » 12 Ağu 2017, 17:17

Bu, hayvanın adının kökeni nereden geliyor? Diğer Türk dillerinde "kepelek/kebelek/köbelek" ya da "kepenek/kebenek" şekliyle bulunuyor? Fikriniz nedir?
  • 0

Oğuzosis
Göñüllü
Göñüllü
 
İleti: 253
Katılım: 24 Mar 2017, 19:22
Değerleme: 193

Ynt: Kelebek

İletigönderen birtancazin » 12 Ağu 2017, 21:33

DLT'de: KEPELİ
KUMAN'da: KÖBELEK
Kebelek gibi başka biçimler de var.

Anadolu ağızlarında ise kebele, kebelek ve kepenek biçimleri saptanmış.

Hangi anlamla nasıl bir köke dayanarak ve hangi ek ile oluşturulmuştur?


Anadolu ağızlarında kepe, mogolcada kebenek, yine güncel Türkçede kepenek sözleri ile kolsuz ceket, pelerin vb giyim türleri için kullanılan bu sözle bu böceğin görünüş bakımından benzeştirilerek adlandırıldığı kuşkusuna kapıldım.

Farsçadaki kaba ve türevi kaban sözü ile benzerliğini de anımsatayım ancak diğer dillerde kullanılışı daha geç dönemdir, bu bakımdan moğolca ya da türkçe olarak düşünüyorum, belkide benzerliktir.

Kepeli biçimindeki eski örnek beni bu sonuca götürüyor..
  • 5

birtancazin
birtancazin
Dil Emekçisi
Dil Emekçisi
 
İleti: 770
Katılım: 19 May 2017, 00:37
Değerleme: 252

Ynt: Kelebek

İletigönderen cingelek » 25 Oca 2018, 16:44

KAPALAK 'uchganida nozik qanotlari yelpinib yuqoriga koʻtariladigan hasharot'. K a p a l a k gulni sogʻinar, bulbul kuyini (Maqol). Bu soʻz asli qadimgi turkiy tildagi 'yuqoriga koʻtaril—' maʼnosini ang— latgan köp— feʼlidan (ЭСТЯ, III, 52: köp— 'puxnut, uvelichivatsya v obʼyeme’) -(ä)l qoʻshimchasi bilan yasalgan otga kichraytirish maʼnosini ifodalovchi —(ä)k qoʻshim-chasini qoʻshib hosil qilingan; keyinchalik ä unlilari — ning taʼsirida birinchi boʻgʻindagi ö unlisi ham ä un — lisiga almashgan: (köp— + äl = köpäl) + äk = köpäläk > käpäläk.

Devonda bu hasharot kepäli deb atalishi koʻrsa — tilgan (Devon, I, 419). Bu soʻz köp— feʼlining kep— shaklidan —(ä)l qoʻshimchasi bilan yasalgan va unga —li qoʻshimchasi qoʻshilgan, keyinchalik qator kelgan ll un — doshlaridan biri talaffuz qilinmay qoʻygan: (kep— + äl = kepäl) + li = kepälli > kepäli.
Oʻzbek tilining etimologik lugʻati (I-jild)
  • 5

cingelek
Göñüllü
Göñüllü
 
İleti: 202
Katılım: 17 Mar 2015, 15:28
Değerleme: 136


Dön Köken Tartışmaları

Kimler çevrimiçi

Bu bölümü gezen üyeler: Hiç bir üye yok ve 4 konuk

Reputation System ©'