Yazışmalık

Başka sese beñzemez ananıñ sesi, Her sözcüñ arasañ vardır Türkçesi

düşman

Yéñi sözcük türetim çalışmaları ile önerileri içerir.

düşman

İletigönderen Çapulcu » 14 Oca 2014, 18:58

Tdk "yağı" sözcüğünü "düşman" anlamında vermiş öbür dillerde de "jav yav cav" gibi kullanalıyor. "Yağı" sözcüğünü kullanmaya çalışacağım, bir başlığı olsun diledim, sıkça kullanılan bir sözcük.
  • 0

Çapulcu
İlgili
İlgili
 
İleti: 13
Katılım: 05 Oca 2009, 14:33
Değerleme: 8

Ynt: düşman, yağı

İletigönderen uydurmatik » 14 Oca 2014, 18:59

Azerbaycan'da da yağı biçiminde kullanımı var.
  • 0

uydurmatik
Göñüllü
Göñüllü
 
İleti: 158
Katılım: 31 Ara 2013, 19:38
Değerleme: 6

Ynt: düşman

İletigönderen Toygun » 26 Ara 2014, 17:02

qanlıbıçaq : is. dan. Düşmən. Amma Murtuza Qulu xanla araları yoxdur, qanlıbıçaqdırlar. M.S.Ordubadi. Ancaq o çox sadədir, tərifi-zadı sevməz; Elə bil ki, şöhrətlə qanlıbıçaq kimidir. R.Rza. _Qanlıbıçaq olmaq – bir-birilə düşmən olmaq; araları bərk dəymək.

Kanlıbıçaklı biçiminde uyarlanabilir. "Yasakçılar özgürlüğün kanlıbıçaklısıdır."

qanlı-qaçaq : zərf Düşmən, qan düşməni. [Bayram:] ..Öldürməkdən nə hasil? Mən özüm də qanlı-qaçaq ollam. M.F.Axundzadə.

Kanlıkaçak ?
  • 0

Üyelik görseli
Toygun
Genel Sorumlu
Genel Sorumlu
 
İleti: 5283
Katılım: 17 Haz 2010, 17:30
Değerleme: 1306

Ynt: düşman

İletigönderen Oktay D. » 26 Ara 2014, 17:56

kanlı bıçaklı déyimi zaten kullanılıyor.
  • 0

Üyelik görseli
Oktay D.
Yönetici
Yönetici
 
İleti: 8310
Katılım: 28 Ağu 2007, 17:52
Konum: İstanbul
Değerleme: 5431

Ynt: düşman

İletigönderen toorku » 26 Ara 2014, 18:58

karşı dan yola çıkarak

düşman
karşım

tabii ki size her karşı geleni düşman adletmek çok doğru değil seçenek olsun diye verdim


ingilizcede anlamlardan biri
opposing military force (karşıt askeri güç)
  • 0

noktasızlaştıramalandıramadıklarımızdanmısınız
toorku
Dil Emekçisi
Dil Emekçisi
 
İleti: 924
Katılım: 17 Ara 2014, 20:50
Değerleme: 1255

Ynt: düşman

İletigönderen Toygun » 26 Ara 2014, 22:05

Oktay D. yazdı:kanlı bıçaklı déyimi zaten kullanılıyor.


Evet niyeyse uçmuş kafamdan.

"Iphone'un kanlı bıçaklısı Samsung Galaxy S4'ün düzenlediği..."
  • 0

Üyelik görseli
Toygun
Genel Sorumlu
Genel Sorumlu
 
İleti: 5283
Katılım: 17 Haz 2010, 17:30
Değerleme: 1306

Ynt: düşman

İletigönderen bensay » 27 Ara 2014, 00:56

Kimileyin dolaylı yollara sapıyorum bu konuda, örn. "yağı kazanmak" yerine "yağılıkçı kazanmak" gibi. Yaptığımın pek doğru olduğu ileri sürülemese de, ne yapayım, başka türlü olduramıyorum.
  • 0

http://www.gelgelturkce.blogcu.com
https://www.facebook.com/OzlestirmeKilavuzu
Evrensel olan kavramlardır, sözcükler ulusal olabilir, dahası olmalıdır.
Üyelik görseli
bensay
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 2870
Katılım: 03 Eyl 2007, 14:19
Konum: istanbul
Değerleme: 1445

Ynt: düşman

İletigönderen Türkeröz » 15 Haz 2016, 19:48

Düşman: Zarar vermeye çalışan kimse.

düşürmek
zarar vermek


düşürmen
düşman


Bugün bir anda aklıma bu böyle geldi :D
  • 2

Üyelik görseli
Türkeröz
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 2994
Katılım: 25 Nis 2008, 17:08
Değerleme: 560

Ynt: düşman

İletigönderen Türkeröz » 06 Tem 2016, 13:32

düşman<>düüşmen (Gagavuzca'da (GökOğuzca) ğ'li sözler iki eş ünlüyle yazılıyor "yaamur, üürenici" gibi.)<>döğüşmen (dövüş- sözüne döğüş- de denilebiliyor)<>dövüşmen

Halkça bir düşünce :) Türkçe karşılık düşününce dövüş- eylemimizle benzerliği gözüme geldi ve güzel bir ilişkilendirme oldu bence.
  • 0

Üyelik görseli
Türkeröz
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 2994
Katılım: 25 Nis 2008, 17:08
Değerleme: 560

Ynt: düşman

İletigönderen Türkeröz » 02 Tem 2017, 22:25

İzleyin youtube.com


Senin bana bu yaptığın hangi kitaba sığar
Bir güldürdün ise on ağlattın şahidim yıllar
Hiç bitmedi gitti ızdırabın, bu ceza nereye kadar
Ben çeke çeke sineye nihayetinde oldum isyankar

Ama ne yaptıysa olmadı olmadı bozamadın ki beni dünya
Ben istediğin inadına inadına bakıyorum toz pembe hayata
Bana sökmedi numaraların saptıramadın doğrumdan dünya
Ben iste de inadına inadına ümitle tutunuyorum hayata

Bak dimdik hayattayım yıkamadın hala yoluma tuzaklar kurdun da
Yaktın çıramı, başımı yaktın, başına belayı aldın bu defa
Haydi hodri meydan kahpe dünya, elinden geleni ardına koyma
Görelim bakalım kim kimi adam edecek sonunda

Bak dimdik hayattayım yıkamadın hala yoluma tuzaklar kurdun da
Yaktın çıramı, başımı yaktın, başına belayı aldın bu defa
Haydi hodri meydan kahpe dünya, elinden geleni ardına koyma
Görelim bakalım kim kimi adam edecek sonunda
Haydi hodri meydan, haydi hodri meydan


yıksar, yıksaman, yıksak, yıkman, yıkıcı
düşman
  • 0

Üyelik görseli
Türkeröz
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 2994
Katılım: 25 Nis 2008, 17:08
Değerleme: 560

Ynt: düşman

İletigönderen birtancazin » 04 Tem 2017, 11:58

Osmanlıcada da kullanılan ve dahi o dönem yer adlarında örneği bulunan (yağıbasan) düşman anlamındaki YAĞI sözcüğü güncel yazı dilinde yeğlenirse işitilmişlik olduğundan düşman sözcüğünün yerini alır.
Moğolcada dargin olarak da bulunan yağı sözcüğü yağma sözcüğü ile kökteş olup türkçe kökenlidir.

Düşman, hasım... Yağı, kanlı (kan davası bulunan taraf) / karşıt, tersleşik çatışmalı / saldırgan
  • 0

birtancazin
birtancazin
Dil Emekçisi
Dil Emekçisi
 
İleti: 770
Katılım: 19 May 2017, 00:37
Değerleme: 265

Ynt: düşman

İletigönderen datadeveb » 18 Ara 2018, 05:54

çaptak
düşman


çapıt- +(g)Ak eyleminden türetim önerimdir. Türetimin doğruluğu ve anlamlandırılması konusunda eleştirileriniz var mı?

Örnek
"Çaprada çapıttığımız çaptakları çeldik. Duraksamaksızın çapıyorlardı. Ancak çelik durumda durduğumuz için çelebilmiştik. Sonunda yendik."
  • 0

Sözcüklerle, dillerle uğraşmayı bıraktım. Çok dil bilgisi olan birisi değilim. Hakkınızı helal edin.

Kelime-i Tevhidi söyleyelim. Allah'u Teâlâ'ya çok tövbe edelim inşallah. Kuran-ı Kerim okuyalım, uymaya gayret edelim, salih kul olalım inşallah
Üyelik görseli
datadeveb
Deveb Önyüz Çatısı
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 1346
Katılım: 31 Tem 2018, 18:20
Değerleme: 171

Ynt: düşman

İletigönderen TürkçeSözlük78 » 18 Ara 2018, 12:33

Çapıtmak eylemi tam olarak nerede geçiyor? Bulamadım da.
  • 0

Onca olay olduktan sonra,
Niye düşlerim ki bir yokra?
-Tünerik Gezgini
Üyelik görseli
TürkçeSözlük78
Oğuzhan T.
Dérnek Üyesi
 
İleti: 1324
Katılım: 12 Nis 2018, 01:07
Konum: İstanbul
Değerleme: 785

Ynt: düşman

İletigönderen datadeveb » 18 Ara 2018, 17:15

çap- dan çapıt- eylemini de ben türettim. Savaşmak gibi anlamı oluyor. İşgal etmek anlamına eğebilir. Çapıt da işgal anlamına erebilir. Sünmekten sünüşmek nasıl savaşmak anlamına eriyorsa. SÜNGÜ sözcüğü var örneğin. Çap- vurmak, akın etmekden de bir başka bakış açılı eş anlam türeyebilir.

Çap- anlamına vurmak, akın etmek anlamını ben vermedim. bambaşka eylemse Nolacak? :D

Kaltak nasıl türedi?

Eski Türkçe kalıt- "kaldırmak" fiilinden Türkiye Türkçesinde +(g)Ak ekiyle türetilmiştir.

çapıtırmak? > çaptırmak > çarptırmak? > çarptak? > çaptak?
  • 0

Sözcüklerle, dillerle uğraşmayı bıraktım. Çok dil bilgisi olan birisi değilim. Hakkınızı helal edin.

Kelime-i Tevhidi söyleyelim. Allah'u Teâlâ'ya çok tövbe edelim inşallah. Kuran-ı Kerim okuyalım, uymaya gayret edelim, salih kul olalım inşallah
Üyelik görseli
datadeveb
Deveb Önyüz Çatısı
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 1346
Katılım: 31 Tem 2018, 18:20
Değerleme: 171

Ynt: düşman

İletigönderen TürkçeSözlük78 » 18 Ara 2018, 17:49

datadeveb yazdı:çap- dan çapıt- eylemini de ben türettim.


çap- +(X)t > çapıt türetimi olanaklıdır. Ancak, çapıt ADINA +mAk ekini getiremezsiniz. +mAk eki adlara gelmez.
  • 0

Onca olay olduktan sonra,
Niye düşlerim ki bir yokra?
-Tünerik Gezgini
Üyelik görseli
TürkçeSözlük78
Oğuzhan T.
Dérnek Üyesi
 
İleti: 1324
Katılım: 12 Nis 2018, 01:07
Konum: İstanbul
Değerleme: 785

Soñraki

Dön Sözcük Türetme, Öneriler

Kimler çevrimiçi

Bu bölümü gezen üyeler: Google [Bot], kavurt ve 11 konuk

Reputation System ©'