Yazışmalık

Başka sese beñzemez ananıñ sesi, Her sözcüñ arasañ vardır Türkçesi

bisiklet, mobilet, motosiklet

Yéñi sözcük türetim çalışmaları ile önerileri içerir.

Ynt: bisiklet, mobilet, motosiklet

İletigönderen Le Qabaq » 08 Nis 2012, 11:04

Bisiklet için ikiteker denebilir; üç tekerlekli olanlarına da üçteker. Sanıyorum bi-cycle da iki teker gibi bir anlama geliyor.
  • 0

Le Qabaq
Dil Emekçisi
Dil Emekçisi
 
İleti: 621
Katılım: 26 Kas 2011, 01:43
Değerleme: 14

Ynt: bisiklet, mobilet, motosiklet

İletigönderen bilgekagan_d » 08 Nis 2012, 11:23

Buda  "Aksiyon filimleri" gibi, gülünç sözcüklerden biri..

bi=iki, çift
cycle= dönmek, döner

bi+cycle = bisiklet demişler...

çiftedöner, demek hoşuna gitmemiş Türklerin, özentiden olsa gerek..

Türkler başkalarına neden çok özenirler acaba?  belki dildeki (diger konular da dahil ) yozlasmanın kökünü burada aramak gerek.
  • 0

Bilge
Üyelik görseli
bilgekagan_d
Dil Emekçisi
Dil Emekçisi
 
İleti: 497
Katılım: 10 Ara 2011, 21:02
Değerleme: 10

Ynt: bisiklet, mobilet, motosiklet

İletigönderen Engin » 08 Nis 2012, 11:39

Evet, "iki teker" demek. Le Qabaq'ın dediği gibi ikiteker bence de uygun. Bu durumda çeviri (calque, loan translation) olacak ancak bazı kavramlar için bu kaçınılmaz oluyor sanki. Bicycle sözünün yanında tricycle sözü de var, o da "üç teker" demek.

ismetdere yazdı:Buda  "Aksiyon filimleri" gibi, gülünç sözcüklerden biri..

bi=iki, çift
cycle= dönmek, döner

bi+cycle = bisiklet demişler...

çiftedöner, demek hoşuna gitmemiş Türklerin, özentiden olsa gerek..

Türkler başkalarına neden çok özenirler acaba?  belki dildeki (diger konular da dahil ) yozlasmanın kökünü burada aramak gerek.



Cycle'in Proto-Hint-Avrupaca kökeni "dönmek" fiili ile ilgili olsa da bu söz Latince cyclus "çember" (< Yunanca kyklos) biçiminden gelir. Bisiklet sözü Türkçe biçimden de anlaşılacağı üzere dilimize Fransızca aracılığıyla girmiştir. Basitçe ikiteker olarak çevrilebilir.

Bu arada, çift sözü Türkçe kökenli değildir.
  • 0

Üyelik görseli
Engin
Dil Emekçisi
Dil Emekçisi
 
İleti: 605
Katılım: 28 Mar 2010, 01:16
Konum: Almanya
Değerleme: 16

Ynt: bisiklet, mobilet, motosiklet

İletigönderen Bengitaşlarındili » 08 Nis 2012, 12:31

Çift sözünün Türkçesi Koşmak fiili ile bağlantılı olan Koş'tur. Bi-siklet sözünün Türkçesi Koşteker'dir.
  • 0

Anlayın Artık! Uydurukçuluk devri bitti! Bitti! Koskoca Türk dünyası dururken uydurduklarınızı yutturamazsınız. Biri önerdiğiniz sözü ilk anda kabullenebilir ama sonra diğer Türk dillerindeki karşılıklarını öğrenince, önermiş olduğunuz uyduruk söz için size kin ve nefret besler. Benim şu anda tüm uydurukçulardan duyduğum nefreti duyar size, ama bunu şahıs olarak kimseye yöneltemediği, maddileştiremediği için Türkçeciliğe yansıtır. Türkçeciliğe nefret duymaya başlar.İşte siz UYDURUKÇULAR farkında olmadan TÜRKÇEYİ BALTALAYANLAR DURUMUNDASINIZ. Yeter artık UYDURMAYIN!
Üyelik görseli
Bengitaşlarındili
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 2144
Katılım: 28 May 2009, 15:46
Konum: Ýstanbul
Değerleme: 0

Ynt: bisiklet, mobilet, motosiklet

İletigönderen Le Qabaq » 08 Nis 2012, 12:54

Engin yazdı:Evet, "iki teker" demek. Le Qabaq'ın dediği gibi ikiteker bence de uygun. Bu durumda çeviri (calque, loan translation) olacak ancak bazı kavramlar için bu kaçınılmaz oluyor sanki. Bicycle sözünün yanında tricycle sözü de var, o da "üç teker" demek.

Cycle'in Proto-Hint-Avrupaca kökeni "dönmek" fiili ile ilgili olsa da bu söz Latince cyclus "çember" (< Yunanca kyklos) biçiminden gelir. Bisiklet sözü Türkçe biçimden de anlaşılacağı üzere dilimize Fransızca aracılığıyla girmiştir. Basitçe ikiteker olarak çevrilebilir.

Bu arada, çift sözü Türkçe kökenli değildir.
Ben bunu aslında İngilizce karşılığını düşünerek söylemeyecektim; bisiklet görünce "ikiteker" sözcüğünü düşünmüştüm. Sonradan bicycle'ın da aslında "iki teker" gibi bir anlama geldiğini farkettim. Arabadan bahsederken "dört teker" dendiğini de oluyor galiba.
  • 0

Le Qabaq
Dil Emekçisi
Dil Emekçisi
 
İleti: 621
Katılım: 26 Kas 2011, 01:43
Değerleme: 14

Ynt: bisiklet, mobilet, motosiklet

İletigönderen Le Qabaq » 08 Nis 2012, 12:54

Le Qabaq yazdı:Ben bunu aslında İngilizce karşılığını düşünerek söylemeyecektim; bisiklet görünce "ikiteker" sözcüğünü düşünmüştüm. Sonradan bicycle'ın da aslında "iki teker" gibi bir anlama geldiğini farkettim. Arabadan bahsederken "dört teker" dendiğini de oluyor galiba.
^^dendiği
  • 0

Le Qabaq
Dil Emekçisi
Dil Emekçisi
 
İleti: 621
Katılım: 26 Kas 2011, 01:43
Değerleme: 14

Ynt: bisiklet, mobilet, motosiklet

İletigönderen Le Qabaq » 08 Nis 2012, 12:55

ismetdere yazdı:Buda  "Aksiyon filimleri" gibi, gülünç sözcüklerden biri..

bi=iki, çift
cycle= dönmek, döner

bi+cycle = bisiklet demişler...

çiftedöner, demek hoşuna gitmemiş Türklerin, özentiden olsa gerek..

Türkler başkalarına neden çok özenirler acaba?  belki dildeki (diger konular da dahil ) yozlasmanın kökünü burada aramak gerek.

Madem çiftedöner demekmiş ve Türkler de bunu kullanmamış; o halde özenti bunun neresinde oluyor?
  • 0

Le Qabaq
Dil Emekçisi
Dil Emekçisi
 
İleti: 621
Katılım: 26 Kas 2011, 01:43
Değerleme: 14

Ynt: bisiklet, mobilet, motosiklet

İletigönderen Le Qabaq » 08 Nis 2012, 12:59

Dört tekerin derdi
Beyazıt Öztürk'le dertleştik.
Onu bugüne dek hiç bu kadar üzgün ve stresli görmemiştim.
Şu yeni aldığı otomobil yüzünden başına gelmedik kalmamış.
Özellikle de basında yer alan bazı haberlere çok üzülmüş.

Yüksel Aytuğ
Otomobil dört teker olduğuna göre bisiklet de ikiteker olabilir.
  • 0

Le Qabaq
Dil Emekçisi
Dil Emekçisi
 
İleti: 621
Katılım: 26 Kas 2011, 01:43
Değerleme: 14

Ynt: bisiklet, mobilet, motosiklet

İletigönderen Le Qabaq » 08 Nis 2012, 13:00

Bengitaşlarındili yazdı:Çift sözünün Türkçesi Koşmak fiili ile bağlantılı olan Koş'tur. Bi-siklet sözünün Türkçesi Koşteker'dir.
Üç tekerlekli olanına ne denir?
  • 0

Le Qabaq
Dil Emekçisi
Dil Emekçisi
 
İleti: 621
Katılım: 26 Kas 2011, 01:43
Değerleme: 14

Ynt: bisiklet, mobilet, motosiklet

İletigönderen Le Qabaq » 08 Nis 2012, 13:02

Bir de belki ben yanlış anlıyorum ama koşa deyince sanki bana yanyana beraberlik varmış gibi geliyor. Bir teker önde, diğeri arkada olunca koşa olmazmış gibi geliyor ama bununla ilgili bir araştırmam yok.
  • 0

Le Qabaq
Dil Emekçisi
Dil Emekçisi
 
İleti: 621
Katılım: 26 Kas 2011, 01:43
Değerleme: 14

Ynt: bisiklet, mobilet, motosiklet

İletigönderen Bengitaşlarındili » 08 Nis 2012, 16:08

Le Qabaq yazdı:Üç tekerlekli olanına ne denir?
Üçteker
Le Qabaq yazdı:Bir de belki ben yanlış anlıyorum ama koşa deyince sanki bana yanyana beraberlik varmış gibi geliyor. Bir teker önde, diğeri arkada olunca koşa olmazmış gibi geliyor ama bununla ilgili bir araştırmam yok.
Türkçede "çift" anlamında koş ve koşa diye iki söz var. Aralarında küçük bir ayrım da bulunuyor ama henüz nasıl bir ayrım olduğunu anlayabilmiş değilim. O ince anlam ayrımını çözene değin "koş" biçimini genel olarak yeğleyeceğim
  • 0

Anlayın Artık! Uydurukçuluk devri bitti! Bitti! Koskoca Türk dünyası dururken uydurduklarınızı yutturamazsınız. Biri önerdiğiniz sözü ilk anda kabullenebilir ama sonra diğer Türk dillerindeki karşılıklarını öğrenince, önermiş olduğunuz uyduruk söz için size kin ve nefret besler. Benim şu anda tüm uydurukçulardan duyduğum nefreti duyar size, ama bunu şahıs olarak kimseye yöneltemediği, maddileştiremediği için Türkçeciliğe yansıtır. Türkçeciliğe nefret duymaya başlar.İşte siz UYDURUKÇULAR farkında olmadan TÜRKÇEYİ BALTALAYANLAR DURUMUNDASINIZ. Yeter artık UYDURMAYIN!
Üyelik görseli
Bengitaşlarındili
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 2144
Katılım: 28 May 2009, 15:46
Konum: Ýstanbul
Değerleme: 0

Ynt: bisiklet, mobilet, motosiklet

İletigönderen bilgekagan_d » 08 Nis 2012, 19:33

Le Qabaq yazdı:Madem çiftedöner demekmiş ve Türkler de bunu kullanmamış; o halde özenti bunun neresinde oluyor?


Kendi sozunu kullanmayip, yabancidan almislar. ozenti bu. 

20bin arti yabanci soz var turkcede. 
  • 2

Bilge
Üyelik görseli
bilgekagan_d
Dil Emekçisi
Dil Emekçisi
 
İleti: 497
Katılım: 10 Ara 2011, 21:02
Değerleme: 10

Ynt: bisiklet, mobilet, motosiklet

İletigönderen Le Qabaq » 08 Nis 2012, 20:29

ismetdere yazdı:Kendi sozunu kullanmayip, yabancidan almislar. ozenti bu. 

20bin arti yabanci soz var turkcede. 
Bu sadece Türkçede olan bir durum değil. İngilizce bicycle da İngilizcenin kendi sözü değil.
  • 0

Le Qabaq
Dil Emekçisi
Dil Emekçisi
 
İleti: 621
Katılım: 26 Kas 2011, 01:43
Değerleme: 14

Ynt: bisiklet, mobilet, motosiklet

İletigönderen Engin » 09 Nis 2012, 00:45

ismetdere yazdı:Kendi sozunu kullanmayip, yabancidan almislar. ozenti bu. 

20bin arti yabanci soz var turkcede. 


Bisiklet sözünün eskiden Türkçe bir karşılığı yoktu ki Türkçesini bırakıp Fransızcasını almış olsunlar. Bisiklet denen aracı karşılamak için bir söze ihtiyaç duyulmuş ve yaygın olan o söz alınmıştır. Tabii ki Türkçe kökenli bir karşılık da türetilebilrdi ancak bisiklet sözünü almak daha rahat olmuş olmalı. Böyle bir duruma kesinlikle özenti denemez. "Özenti" belki ak yerine beyaz sözünü kullanmak olabilir ancak bahsi geçen söz değil.

Sayımı hangi verilere göre yaptınız bilmiyorum ancak hadi öyle farz edelim; İngilizcede (ve bazı başka dillerde de) bu sayı çok daha yüksektir.
  • 0

Üyelik görseli
Engin
Dil Emekçisi
Dil Emekçisi
 
İleti: 605
Katılım: 28 Mar 2010, 01:16
Konum: Almanya
Değerleme: 16

Ynt: bisiklet, mobilet, motosiklet

İletigönderen bilgekagan_d » 09 Nis 2012, 12:00

>>Sayımı hangi verilere göre yaptınız bilmiyorum

70 li yillarda basilan TDK ozlestirme kilavuzu vardi, icinde 10-bine yakin yabanci soz var.
bi dizinini buraya yukledim
http://gokturkanitlari.appspot.com/Be%C ... k%C3%A7esi

>> İngilizcede (ve bazı başka dillerde de) bu sayı çok daha yüksektir.

Dogru dersiniz.  ama burada onemli olan sayidan ote, oran dir.

Turkcede 80bin civari sozcuk var iken, ingilicede 500bin civari deniyor.  Bu konuda tam bilgim yok. Ama soscuk sayisi Turkceden cok daha fazla oldugu kesin.  Fazla sozcuk olmasi iyimi kotumu bu ayrica tartisilir.
  • 0

Bilge
Üyelik görseli
bilgekagan_d
Dil Emekçisi
Dil Emekçisi
 
İleti: 497
Katılım: 10 Ara 2011, 21:02
Değerleme: 10

ÖncekiSoñraki

Dön Sözcük Türetme, Öneriler

Kimler çevrimiçi

Bu bölümü gezen üyeler: Türkeröz ve 29 konuk

Reputation System ©'