Yazışmalık

Başka sese beñzemez ananıñ sesi, Her sözcüñ arasañ vardır Türkçesi

Prime Time

Yéñi sözcük türetim çalışmaları ile önerileri içerir.

Prime Time

İletigönderen Boraan » 03 Kas 2007, 15:04

        İşte zorla kullanılan bir sözcük daha ,tanımı ise uzakgör (uzakkör(tv) ,hakasça) izlencelerinin , gün içinde en çok izlendiği ve genellikle akşam 19-23 temleri (saat) arasını içine alan dönem.

          Bu sözcüğe  önerim var;

    izleni öyü(zamanı)  =  prime time
  • 0

En soñ Boraan tarafından 03 Kas 2007, 15:23 tarihinde düzenlendi, toplamda 1 kéz düzenlendi.
Üyelik görseli
Boraan
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 1806
Katılım: 23 Eki 2007, 17:34
Konum: Ýstanbul
Değerleme: 65

Ynt: Prime Time

İletigönderen bensay » 09 Kas 2007, 15:48

Belki de "gözde dönem". Saat sözü özdilden olsaydı da "gözde saatler" deseydik.

Süre dilimi anlamındaki saat için mi bilmiyorumsa da, Nurullah Ataç sözcükleri arasında saat için "ucur" karşılığı var. Bana çok kullanışlı gelmedi. Ben de bir kurgu yapayım, saat = sürey (60 dakikalık süre dilimi). Bu durumda karşılık "gözde süreyler" olacaktır. Esenlikler.
  • 0

En soñ bensay tarafından 09 Kas 2007, 16:54 tarihinde düzenlendi, toplamda 1 kéz düzenlendi.
http://www.gelgelturkce.blogcu.com
https://www.facebook.com/OzlestirmeKilavuzu
Evrensel olan kavramlardır, sözcükler ulusal olabilir, dahası olmalıdır.
Üyelik görseli
bensay
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 2870
Katılım: 03 Eyl 2007, 14:19
Konum: istanbul
Değerleme: 1445

Ynt: Prime Time

İletigönderen Boraan » 11 Kas 2007, 23:21

Türkçemiz Farsça'dan eski bir dil olduğuna göre tem'in Farsçaya geçme olasılığı daha fazladır.Güneş dil konusunda Atatürk'ü haklı görüyorum.Yazıtbilimci Kazım Mirşan'ın da bu konuda değerli bilgileri var.

  Birtem : uzun müddet (DTL)

  Bir örnek de Farsça ''çamaşır'' kelecini vereyim, bu sözcük ''çimmek'' ediyle (ed=eylem) aynı kökten gelir.Kökü Türkçedir.

  Varsıllığımızı gözardı etmeyelim yersuyun en eski diliyiz.Bunları da bulup çıkarmak da yarar var.
bir örnek de Türkçe ''ağşamak'' edine bakalım.

  ağşamak = Güneşin sönüme geçmesi ya da öğleye geçmesi (agsamak ,DTL'de) 
  ağşam = akşam  olarak dönmüş  bence ''ağşam'' olarak kullanmak daha güzel...

Diğer anlamları için
ilgili türetimler;

  ağşam= arif
  ağşanlık = maarif


 
  ağşıran = rakip
  ağşırım = rekabet
  • 0

Üyelik görseli
Boraan
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 1806
Katılım: 23 Eki 2007, 17:34
Konum: Ýstanbul
Değerleme: 65

Ynt: Prime Time

İletigönderen bensay » 11 Kas 2007, 23:23

Öncelikle genel olarak beğendiğimi belirterek ben de katkılarda bulunmaya çalışayım arkadaşım. Özellikle saniye ve salise için ikin(öy), üçün(öy) sözcüklerini beğendim. Öte yandan; en kısa süre dilimi olan "an" için "kıpı", kronometre için "süreölçer", kronoloji için "sürebilim, süredizin", kronolojik için "süredizinsel" aygıt adı olan saat için de "güngen" karşılıklarının bulunduğunu da bir bilişme bağlamında bildireyim, esenlikler.
  • 0

http://www.gelgelturkce.blogcu.com
https://www.facebook.com/OzlestirmeKilavuzu
Evrensel olan kavramlardır, sözcükler ulusal olabilir, dahası olmalıdır.
Üyelik görseli
bensay
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 2870
Katılım: 03 Eyl 2007, 14:19
Konum: istanbul
Değerleme: 1445

Ynt: Prime Time

İletigönderen bensay » 12 Kas 2007, 01:34

Örneklerin güzel sevgili Boraan. Yine de, çamaşır için yerine göre "giysi, giyim, giyecek, iç-giyim, yıkanacak(lar)" sözlerini kullanmak seçeneğimiz de vardır. Akşam sözcüğüne gelince Adıbelliye (S. Nişanyan), dahası en büyük Türkbilimci olarak görülen Andrea Titzse'ye göre bu sözcük Soğdça'dır. Oysa; türeyiş bütünüyle yukarıda açıkladığınız biçimdedir ve öz be öz Türkçedir. Akşam Soğdça ise sırasıyla ağşamak, ağsamak, ağmak, ağ sözcüklerinin de Soğdça olması gerekmektedir. Peki öyle mi, kuşkusuz değil, esenlikler.

Dipçe: Bu sözcüğün özgün biçimi ağşam olduğu içindir ki, ben çocukluğumdan anımsıyorum "aaşam" derdik biz bu sözcüğe.
  • 0

En soñ bensay tarafından 12 Kas 2007, 01:39 tarihinde düzenlendi, toplamda 1 kéz düzenlendi.
http://www.gelgelturkce.blogcu.com
https://www.facebook.com/OzlestirmeKilavuzu
Evrensel olan kavramlardır, sözcükler ulusal olabilir, dahası olmalıdır.
Üyelik görseli
bensay
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 2870
Katılım: 03 Eyl 2007, 14:19
Konum: istanbul
Değerleme: 1445

Ynt: Prime Time

İletigönderen Boraan » 12 Kas 2007, 02:53

İçimdeki çırpınışlara kulak verdiğiniz için, sağolasın Bensay usta... :)
  • 0

En soñ Boraan tarafından 12 Kas 2007, 03:00 tarihinde düzenlendi, toplamda 1 kéz düzenlendi.
Üyelik görseli
Boraan
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 1806
Katılım: 23 Eki 2007, 17:34
Konum: Ýstanbul
Değerleme: 65

Ynt: Prime Time

İletigönderen Boraan » 13 Kas 2007, 03:39

Sayın ög ''ağşam'' sözcüğüne  bu kadar katı olursanız, ''ağmak'' sözünü atmanız gerekecek o zaman.Hiçbir şey zorlama değil.Bakarsan Tdk da kökeni Türkçe belirtmiş (akşam) zaten. ''Tün'' sözcüğü tek başına günün son, gecenin ilk oğurunu karşılamaz,geceyi karşılar.O temleri ise  ''ağşam'' (agsamak(ağmak)) karşılar.(Türkmencedir) Öz be öz Türkçedir.Tünaydın (öğle akşam arası) küçüklüğümden beri kullandığım bir sözcüktür.''Tem'' ise ÖnTürkçe  bir sözcük, bugün Hint-Avrupa dillerinde ve Türk diyeleklerinde (dem) varlığını sürdürüyor.Kaynak olarak da 7 ayrı Türkçe diyeleği anadili gibi bilen Kazım Mirşan hocamızı  verebilirim. Ona da hayalci diyorlar,Atatürk Sümerlerin Türk kökenini bulduğunda ona da öyle demişlerdi.

 

ağmak (I) -ar
(-e)

1 .    Sarkmak, aşağıya inmek:
      "Hiç konuşmadan güneş batıya ağıncaya dek çalıştılar."- R. N. Güntekin.
2 .    Bir yana eğilmek, meyletmek.

ağmak (II) -ar
(-e)

    Yükselmek, yukarı doğru çıkmak:
      "Ay oldum âleme doğdum, bulut oldum göğe ağdım."- Yunus Emre.

  Bir örnek daha vereyim. Türkçedeki -den ekinin İngilizcede (than - okunuşu den)  olduğunu ve karşılaştırmalı tümcelerde aynen Türkçedeki gibi kullanıldığını görürsün.Uygarlığımızın bir katkısı işte.
  • 0

En soñ Boraan tarafından 13 Kas 2007, 04:36 tarihinde düzenlendi, toplamda 1 kéz düzenlendi.
Üyelik görseli
Boraan
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 1806
Katılım: 23 Eki 2007, 17:34
Konum: Ýstanbul
Değerleme: 65

Ynt: Prime Time

İletigönderen bensay » 13 Kas 2007, 12:29

Evet "tün" akşam değil, gecedir. Yazılanlar kuşkusuz çok önemlidir. Ne ki; yalnızca yazılanlar yeterli değildir. Ne yazık ki, bu böyledir. Tüm olup bitenler, gerçekleşmişlikler yalnızca yazılanlarla sınırlı olmadığı gibi, yazılanların tümü de kesin doğru, kesinlikle çarpıtılmamış, belli bakış açılarına kıydırılmamış da değildir.

Türkçe'de kullanılan bir sözcük başka dillerdeki bir sözcüğe benzediğinde bu sözcüğün kesinkes yabancı kökenli bir sözcük olduğu anlayışı doğru olmadığı gibi, o başka dildeki benzer sözcüğün kesinkes Türkçe kökenli olduğu anlayışı da doğru değildir. Türkçe'nin büyük kolaylıklar içeren belli bir ek-kök yapısı vardır. Burada kimileri yazıya geçmemiş ağ/ağmak/ağsamak/ağşamak/ağsam/ağşam gibi sözcüklerden söz ediyorsak öbür yanda da ok/og/oğmak(ovmak)/ oğsamak derken okşamak(oğşamak) ve akşam benzeri oğşam/okşam diye bir türeve ulaşmak olanaklıdır. Demek istediğim, ok kökünden okşamak oluşurken ağ kökünden de ağşamak olamaz diyemeyiz. Adıbellilere göre Türkçe'de olup, Soğdça'da da olan değme sözcük Soğdça'dır. Soğdça'da ya da başka bir Hint-Avrupa dilinde benzer bir sözcük yoksa da, bu kez kesinlikle bu sözcük bilinmeyen bir İran ya da Asya dilinden alıntıdır. Olabilir mi böyle bir usyapısı? Türkçe'den de Soğdça'ya tek bir sözcük bile geçmemiş olabilir mi?

Tem sözcüğü için yukarıdaki gibi bir çözümleme yapmaya bilgim elverişli değil. Kuşkusuz bu durum bu sözcüğün kesinlikle Türkçe olmadığı anlamına gelmese de; benim "oğur, öy, süre" yine yerine göre kullanabileceğim "dönem, çağ" gibi sözcüklerim var. Tem sözünün yoğun bir biçimde Hint-Avrupa'lı kullanımı artık o sözcüğü onlara beniltmiş (1) durumdadır. Bırakalım tepe tepe kullanmışlar ve kullansınlar, esenlikler.

Dipçe: (1) Beniltmiş = Mal etmiş
  • 0

En soñ bensay tarafından 13 Kas 2007, 17:55 tarihinde düzenlendi, toplamda 1 kéz düzenlendi.
http://www.gelgelturkce.blogcu.com
https://www.facebook.com/OzlestirmeKilavuzu
Evrensel olan kavramlardır, sözcükler ulusal olabilir, dahası olmalıdır.
Üyelik görseli
bensay
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 2870
Katılım: 03 Eyl 2007, 14:19
Konum: istanbul
Değerleme: 1445

Ynt: Prime Time

İletigönderen bensay » 14 Kas 2007, 00:37

Örnekler güzel arkadaşım, sağol. Evet ayrı bir başlık oluşturulsa iyi olur bu konuda. Bakınız biz "yaş" (ıslak) deriz, İngilizler yıkamak için "wash" sözcüğünü kullanırlar ve bir nesne yıkanınca yaş olur. Bizim "kut" sözümüz ile yine İngilizlerin "God" (Tanrı) ile "good" (iyi) sözcükleri arasında da bir kökteşlik sözkonusu olsa gerek. Neyse sözü uzatmayalım "prime time"a ne diyecektik? Esenlikler.
  • 0

http://www.gelgelturkce.blogcu.com
https://www.facebook.com/OzlestirmeKilavuzu
Evrensel olan kavramlardır, sözcükler ulusal olabilir, dahası olmalıdır.
Üyelik görseli
bensay
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 2870
Katılım: 03 Eyl 2007, 14:19
Konum: istanbul
Değerleme: 1445


Dön Sözcük Türetme, Öneriler

Kimler çevrimiçi

Bu bölümü gezen üyeler: Hiç bir üye yok ve 11 konuk

Reputation System ©'