Yazışmalık

Başka sese beñzemez ananıñ sesi, Her sözcüñ arasañ vardır Türkçesi

tane, adet

Yéñi sözcük türetim çalışmaları ile önerileri içerir.

Ynt: tane, adet

İletigönderen datadeveb » 01 Oca 2019, 19:01

TürkçeSözlük78 yazdı:Farsça işte.


Bir daha bakıyorum yine aynı soruyu soruyorum. Tane Türkçe mi?

taġar sözcüğü nasıl türedi, torba, çuval anlamına geldi? taġ bildiğimiz dağ değil mi? Ve neredeyse tüm Türkçe konuşanlarda dana sözcüğü var. Nişanyan bile Kaşgarlı'da tana sözcüğünü görünce ikiletmiş... Ne yapacağız... ???

Kişisel tutumum:Ek olarak benim bakışımda: Türkçe'de ses+ses+ses = üçüz ses = bir kök sözcük Örnek: gel-, git-, bak-... 1.ses anlamı, 2.ses anlamı, 3.ses anlamı... Eklemeli dilde olan bir özellik bu. Türkçe'de gördüğüm bir şey.


dağar
ETü: [ Kaşgarî, Divan-i Lugati't-Türk, 1073]
taġar [içine buğday ve benzeri konan çuval]
OTü: [ İbni Mühenna, Lugat, <1310]
taġarçuk: al-cirāb [torba]
<< ETü taġar torba, çuval ≈ Fa taġār تغار kap, sepet

Not: Alıntı yönü açık değildir.

Benzer sözcükler: dağarcık
  • 0

Sözcüklerle, dillerle uğraşmayı bıraktım. Zaten çok dil bilgisi olan birisi değilim.

Eşhedü en la ilahe illallah ve eşhedü enne Muhammeden abdühu ve resulühü
Allah'u Teâlâ'ya çok tövbe edelim inşallah. Kuran-ı Kerim okuyalım uymaya gayret edelim inşallah
Üyelik görseli
datadeveb
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 1352
Katılım: 31 Tem 2018, 18:20
Değerleme: 208

Ynt: tane, adet

İletigönderen TürkçeSözlük78 » 01 Oca 2019, 22:07

Eskiden "tana" diye geçen bir sözcük günümüzde "tâne" diye vâr olamaz. Ne denli benzese de Türkçe değil. Seslerin benzeşimi önemli bir şey değil kökenbilimde. Eski kaynaklara bakılır.
  • 0

Onca olay olduktan sonra,
Niye düşlerim ki bir yokra?
-Tünerik Gezgini
Üyelik görseli
TürkçeSözlük78
Oğuzhan T.
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 1161
Katılım: 12 Nis 2018, 01:07
Konum: Yedi Tepe
Değerleme: 702

Ynt: tane, adet

İletigönderen datadeveb » 01 Oca 2019, 22:25

Türkçe konuşan diğer ülkelere bakarsanız dana olarak kullanıldığını görürsünüz. Türkiye Türkçe'sinde tane olmuş nasıl olmuşsa. Dana (öküz) hayvanıyla çakışıyor diye mi öyle oldu bilmem. 1000 yılı aşkın kullanımı olan sözcüklerle hiç oynamamak gerek. Türkçe çıkma olasılığı çok yüksek onların. Çünkü konuşma dilinde neredeyse tüm ülkelerde görünüyor. Böylesine yaygınlaşma sizce nasıl algılanıyor? Bence bu farsça denilip kesip atılmamalı. DLT'de bir örnek var şimdi. Neyse işin ergeleri ehilleri irdelesin. Ben çokta deşmiyorum. Diğer ülkelerle uyumlu olmak adına tana diye yazıma geçebilirim.
  • 0

Sözcüklerle, dillerle uğraşmayı bıraktım. Zaten çok dil bilgisi olan birisi değilim.

Eşhedü en la ilahe illallah ve eşhedü enne Muhammeden abdühu ve resulühü
Allah'u Teâlâ'ya çok tövbe edelim inşallah. Kuran-ı Kerim okuyalım uymaya gayret edelim inşallah
Üyelik görseli
datadeveb
Deveb Önyüz Çatısı
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 1352
Katılım: 31 Tem 2018, 18:20
Değerleme: 208

Ynt: tane, adet

İletigönderen datadeveb » 03 Oca 2019, 14:44

evin
tane (DLT)
  • 0

Sözcüklerle, dillerle uğraşmayı bıraktım. Zaten çok dil bilgisi olan birisi değilim.

Eşhedü en la ilahe illallah ve eşhedü enne Muhammeden abdühu ve resulühü
Allah'u Teâlâ'ya çok tövbe edelim inşallah. Kuran-ı Kerim okuyalım uymaya gayret edelim inşallah
Üyelik görseli
datadeveb
Deveb Önyüz Çatısı
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 1352
Katılım: 31 Tem 2018, 18:20
Değerleme: 208

Ynt: tane, adet

İletigönderen datadeveb » 17 Oca 2019, 16:27

DLT'de geçen sözcük. DLT'de tane, tohum, evin olarak karşılık yazılmış. Ben toparladığım anlamları yazıyorum.

uruk
tane, tohum, evin, döl, embriyon, oğulcuk, aşiret, oymak, soy, sülâle, akraba


Bu sözcük Kazakça'da, Kırgızca'da, Özbekçe'de kullanılıyor görülüyor.

TDK'da şöyle anlam yazılı.

uruk -ğu
isim eskimiş
isim Soy, sülale
  • 0

Sözcüklerle, dillerle uğraşmayı bıraktım. Zaten çok dil bilgisi olan birisi değilim.

Eşhedü en la ilahe illallah ve eşhedü enne Muhammeden abdühu ve resulühü
Allah'u Teâlâ'ya çok tövbe edelim inşallah. Kuran-ı Kerim okuyalım uymaya gayret edelim inşallah
Üyelik görseli
datadeveb
Deveb Önyüz Çatısı
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 1352
Katılım: 31 Tem 2018, 18:20
Değerleme: 208

Ynt: tane, adet

İletigönderen cingelek » 17 Oca 2019, 19:24

TürkçeSözlük78 yazdı:Eski Türkçe'de tana geçiyorsa bu günümüzde "dana" olmaz mıydı? Eski Türkçe'de t ile geçen sözcükler günümüzde D ile bulunur.
O zaman taş niye daş şeklinde /d/li değil? Söz başında /t/>/d/ değişimi Azerbaycan ve Türkmen Türkçelerinde bizdekinden daha fazladır ancak onlarda bile böyle bir değişimin olması kesin bir kaide değildir (torpaq, top, vs.).
  • 0

cingelek
Dil Emekçisi
Dil Emekçisi
 
İleti: 374
Katılım: 17 Mar 2015, 15:28
Değerleme: 366

Ynt: tane, adet

İletigönderen Gökkurt » 19 Oca 2019, 05:37

8. Kasaplık hayvanlarda ve bazı yiyeceklerde adet
"Yirmi baş koyun. Üç baş soğan."

baş burada sağlam,tüketilmemiş adet anlamında da aslında.
"üç baş sarımsak" deyince, diş sarımsak olmaz, bütün sarımsaktır.

baş
adet
  • 1

Gökkurt
Dil Emekçisi
Dil Emekçisi
 
İleti: 426
Katılım: 13 Mar 2010, 13:11
Değerleme: 299

Ynt: tane, adet

İletigönderen datadeveb » 19 Oca 2019, 16:52

Başak sözcüğüne aynı anlamı yükleyerek kullanabilir miyiz diye düşündüm. TDK GS'de anlamı şöyle.

başak (I) -ğı
isim
1. isim Arpa, buğday, yulaf vb. ekinlerin tanelerini taşıyan kılçıklı başı
"Toprak üstünde ne tütün fidanı ne buğday başağı bırakmışlar." - A. Ş. Hisar
2. Tarlalarda, bağlarda dökülmüş veya tek tük kalmış olan ürün

başak
tane?, adet?
  • 0

Sözcüklerle, dillerle uğraşmayı bıraktım. Zaten çok dil bilgisi olan birisi değilim.

Eşhedü en la ilahe illallah ve eşhedü enne Muhammeden abdühu ve resulühü
Allah'u Teâlâ'ya çok tövbe edelim inşallah. Kuran-ı Kerim okuyalım uymaya gayret edelim inşallah
Üyelik görseli
datadeveb
Deveb Önyüz Çatısı
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 1352
Katılım: 31 Tem 2018, 18:20
Değerleme: 208

Ynt: tane, adet

İletigönderen Oktay D. » 20 Oca 2019, 22:05

Tarımla ilgili her sözcüğü "tane" ile añlamlandırmaya çalışmayıñ lütfen.
  • 1

Üyelik görseli
Oktay D.
Oktay DOĞANGÜN
Yönetici
Yönetici
 
İleti: 8138
Katılım: 28 Ağu 2007, 17:52
Konum: İstanbul
Değerleme: 4884

Ynt: tane, adet

İletigönderen datadeveb » 22 Oca 2019, 13:48

Tañuk sözcüğünü görünce tañ sözcüğünü araştırdım. Elek anlamına geliyormuş bir anlam olarak da... Elekte kalan şeye tana denilebilir mi? Elek su kullanılan bir gereçtir genelde... Elekte kalan şeylere tana, tane denilmiş olamaz mı? Öyle ki şöyle bir kuşku var

ETü: [ Kaşgarî, Divan-i Lugati't-Türk, 1073]
yumġak tana [kişniş tanesi Bu sözcüğün Farsça dāna [tohum] sözcüğünden Türkçeleştirildiğini sanıyorum.]]
  • 0

Sözcüklerle, dillerle uğraşmayı bıraktım. Zaten çok dil bilgisi olan birisi değilim.

Eşhedü en la ilahe illallah ve eşhedü enne Muhammeden abdühu ve resulühü
Allah'u Teâlâ'ya çok tövbe edelim inşallah. Kuran-ı Kerim okuyalım uymaya gayret edelim inşallah
Üyelik görseli
datadeveb
Deveb Önyüz Çatısı
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 1352
Katılım: 31 Tem 2018, 18:20
Değerleme: 208

Önceki

Dön Sözcük Türetme, Öneriler

Kimler çevrimiçi

Bu bölümü gezen üyeler: Hiç bir üye yok ve 6 konuk

Reputation System ©'