Yazışmalık

Başka sese beñzemez ananıñ sesi, Her sözcüñ arasañ vardır Türkçesi

eldiven, çorap

Yéñi sözcük türetim çalışmaları ile önerileri içerir.

eldiven, çorap

İletigönderen Gökbey » 10 Haz 2009, 09:41

Berçikçe (farsça) dostuvan sözcüğündeki el anlamına gelen dos yerine el sözcüğünü kullanmış,
elduvan > eldüven > eldiven yapmışız geçmişte...

eldiven; eli tutan, koruyan demek.

Çorap, sözcüğü de Arapçadır. Bizden de başka dillere geçse de sonuçda el edidir (malıdır).

Kolluk, bileklik, başlık, dizlik gibi sözcükleri töz (temel) alırsak, uyumluluğu da sürdürmek istersek önerilerim şöyle;

eldiven : ellik
çorap : ayaklık
  • 0

Görsel
Göktürkçe Araştırmaları http://kokturukce.blogspot.com
Göktürkçe Günlüğüm http://gokbeyuluc.wordpress.com
Azəricə Dil Araşdırmaları http://dilcilik.blogspot.com
Üyelik görseli
Gökbey
Yönetici
Yönetici
 
İleti: 1781
Katılım: 28 Ağu 2007, 17:15
Konum: Azerbaycan/Bakü
Değerleme: 543

Ynt: eldiven, çorap

İletigönderen bensay » 11 Haz 2009, 14:14

Konuyla dolaylı ilgisi bağlamında bir değini: Gökbey arkadaşımızın "mal" karşılığı kullanmış olduğu "edi" sözcüğümüzün günümüz T.Türkçe'sinde "edini" biçiminde kullanılmasının çağrışımı, dolayısıyla da tutunma olasılığını artıracağını düşünüyorum.

Edini: Edinilmiş nen, mal, mülk.
  • 0

http://www.gelgelturkce.blogcu.com
https://www.facebook.com/OzlestirmeKilavuzu
Evrensel olan kavramlardır, sözcükler ulusal olabilir, dahası olmalıdır.
Üyelik görseli
bensay
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 3163
Katılım: 03 Eyl 2007, 14:19
Konum: istanbul
Değerleme: 1825

Ynt: eldiven, çorap

İletigönderen Temirbek » 14 Haz 2009, 14:11

Eldiven sözcüğünün Farsçadan esinlenme olduğu iddiası Sevan Nişanyan'a aittir.

Nişanyan'ın köken sözlüğünden aktarı;

eldiven : TTü el + Fa (das)tuwān eldiven ß Fa dast el + Fa wān tutan, koruyan "
———————
• Fa dastuwān (eldiven) sözcüğünden uyarlanmıştır.

Farsçada dastuwân diye bir söz yoktur.

Farsça-İngilizce sözlüğe giriyoruz genelağda > arama bölümüne "glove" (eldiven) yazıyoruz...Karşımıza çıkan sözcük > دستكش destkeş "el çeken"

Eldiven sözcüğü, Türkçe'dir, eski biçimi Eltügen 'dir. tüg- "bağlamak 2. kenetlemek " demektir, aynı kökten tügme "düğme", tügün "düğün", tügüm "düğüm" sözcükleri de türemiştir.Eltügen > eldüğen olmuştur, diğer örneklerdeki gibi, Türkçe'deki olağan ğ > v dönüşümüyle de eldüğen > eldüven > incelmeyle eldiven olmuştur.Kaynak olarak Meydan Larus'takı eldiven maddesine bakılabilir.
  • 0

En soñ Temirbek tarafından 24 Haz 2009, 14:45 tarihinde düzenlendi, toplamda 1 kéz düzenlendi.
Üyelik görseli
Temirbek
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 1611
Katılım: 11 Eki 2007, 21:44
Değerleme: 1182

Ynt: eldiven, çorap

İletigönderen Yérbey » 14 Haz 2009, 18:32

Öyle ise;
adaktügen > ayakdüven > ayakdiven > ayakdıvan : çorap

desek, saçma mı olur?
  • 0

"Bin atlı akınlarda çocuklar gibi şendik."
Üyelik görseli
Yérbey
Dérnek Üyesi
 
İleti: 484
Katılım: 16 Eyl 2007, 20:38
Değerleme: 70

Ynt: eldiven, çorap

İletigönderen Bengitaşlarındili » 22 May 2012, 20:51

Eski Farsçada dastvân sözü gerçekten eldiven sözü ile ilginç bir yakınlık sergiliyor. Öte yandan eltügen>eldiven türetimine de nedense inanmıyorum. Çünkü -en/-an biçimleri Oğuzcaya ait biçimler ve aslında sadece geçmiş zaman belirtirler.

Öte yandan diğer Türk dillerinde qolqap (ayakkabı ile anlamsal örtüşme dikkat çekici) ve biyäläy/meley sözleri eldiven anlamında var.

Çorap ise
Tatarca Oyıq,
Başkurtça Oyoq
Kazakça Uyıq 

Biçimlerinde ifade ediliyor.
  • 0

Anlayın Artık! Uydurukçuluk devri bitti! Bitti! Koskoca Türk dünyası dururken uydurduklarınızı yutturamazsınız. Biri önerdiğiniz sözü ilk anda kabullenebilir ama sonra diğer Türk dillerindeki karşılıklarını öğrenince, önermiş olduğunuz uyduruk söz için size kin ve nefret besler. Benim şu anda tüm uydurukçulardan duyduğum nefreti duyar size, ama bunu şahıs olarak kimseye yöneltemediği, maddileştiremediği için Türkçeciliğe yansıtır. Türkçeciliğe nefret duymaya başlar.İşte siz UYDURUKÇULAR farkında olmadan TÜRKÇEYİ BALTALAYANLAR DURUMUNDASINIZ. Yeter artık UYDURMAYIN!
Üyelik görseli
Bengitaşlarındili
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 2144
Katılım: 28 May 2009, 15:46
Konum: Ýstanbul
Değerleme: 0

Ynt: eldiven, çorap

İletigönderen Yiğit98 » 19 Ara 2019, 12:27

öñeri Uyuk
çorap

Halk Ağızları Sözlüğü ile öbür Türkçelerde uyuk geçiyor.
  • 0

"Bizim bulunduğumuz yer mi doğru, onlarınki mi? Bunun hesabını yapmakta fayda yoktur! Onların bize yaklaşmasını bekleyemeyiz; Bizim, onlara yaklaşmamız gerekli... dil bağı kurmamız lazım... Bunları kim yapacak? Elbette Biz!" M. Kemal Atatürk
Yiğit98
Göñüllü
Göñüllü
 
İleti: 247
Katılım: 21 Tem 2019, 20:35
Değerleme: 129


Dön Sözcük Türetme, Öneriler

Kimler çevrimiçi

Bu bölümü gezen üyeler: Hiç bir üye yok ve 11 konuk

Reputation System ©'