Yazışmalık

Başka sese beñzemez ananıñ sesi, Her sözcüñ arasañ vardır Türkçesi

hazır

Yéñi sözcük türetim çalışmaları ile önerileri içerir.

hazır

İletigönderen datadeveb » 24 Eki 2018, 06:32

yetiz
hazır
  • 0

Sözcüklerle, dillerle uğraşmayı bıraktım. Çok dil bilgisi olan birisi değilim. Hakkınızı helal edin.

Kelime-i Tevhidi söyleyelim. Allah'u Teâlâ'ya çok tövbe edelim inşallah. Kuran-ı Kerim okuyalım, uymaya gayret edelim, salih kul olalım inşallah
Üyelik görseli
datadeveb
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 1346
Katılım: 31 Tem 2018, 18:20
Değerleme: 171

Ynt: hazır

İletigönderen ulduzéver » 24 Eki 2018, 06:46

yetiz
1.Tamam. 2. Henüz, yeteri kadar: Daha yetiz delikanlı değil.
Türkiye Türkçesi Ağızları Sözlüğü

hazır sözcüğü için anı- kökü vâr zâten. Aşağıdaki sözcükler Eski ve Orta Türkçede kullanılmışlar.

Anımak, anınmak = hazırlanmak
Anıtmak = hazırlamak
Anık = hazır

Anık sözcüğü ağızlarda da yaşamakta.
  • 7

ulduzéver
Dil Emekçisi
Dil Emekçisi
 
İleti: 692
Katılım: 25 May 2016, 22:14
Konum: Tebriz
Değerleme: 650

Ynt: hazır

İletigönderen TürkçeSözlük78 » 24 Eki 2018, 12:47

Anık
Hazır

Anıklık
Hazırlık

Anıklamak
Hazırlamak

Anıklanmak
Hazırlanmak


vb.
  • 5

Onca olay olduktan sonra,
Niye düşlerim ki bir yokra?
-Tünerik Gezgini
Üyelik görseli
TürkçeSözlük78
Oğuzhan T.
Dérnek Üyesi
 
İleti: 1324
Katılım: 12 Nis 2018, 01:07
Konum: İstanbul
Değerleme: 785

Ynt: hazır

İletigönderen datadeveb » 01 Kas 2018, 07:46

edik
hazır

ediklik
hazırlık

ediklemek
hazırlamak

ediklenmek
hazırlanmak


Anlam önerisi
Gerekli olacak/olabilecek durum için önceden uygun edilmek.

Örnek
"Bu işe hazırız."
"Bu işe ediğiz."

"Senden hazırlanmanı istediğimizde hazırlanmaya başlayacaksın. Elindeki iş ne olursa olsun önce bizim için hazır olacaksın."
"Senden ediklenmeni istediğimizde ediklenmeye başlayacaksın. Elindeki iş ne olursa olsun önce bizim için edik olacaksın."
  • 0

Sözcüklerle, dillerle uğraşmayı bıraktım. Çok dil bilgisi olan birisi değilim. Hakkınızı helal edin.

Kelime-i Tevhidi söyleyelim. Allah'u Teâlâ'ya çok tövbe edelim inşallah. Kuran-ı Kerim okuyalım, uymaya gayret edelim, salih kul olalım inşallah
Üyelik görseli
datadeveb
Deveb Önyüz Çatısı
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 1346
Katılım: 31 Tem 2018, 18:20
Değerleme: 171

Ynt: hazır

İletigönderen TürkçeSözlük78 » 01 Kas 2018, 20:40

Önceden de belirttiğim gibi, zâten dilimizde karşılığı varken bizim türetmemiz saçmalıktan başka bir şey olmuyor.
  • 0

Onca olay olduktan sonra,
Niye düşlerim ki bir yokra?
-Tünerik Gezgini
Üyelik görseli
TürkçeSözlük78
Oğuzhan T.
Dérnek Üyesi
 
İleti: 1324
Katılım: 12 Nis 2018, 01:07
Konum: İstanbul
Değerleme: 785

Ynt: hazır

İletigönderen datadeveb » 01 Kas 2018, 20:50

Benim bakış açım anığı başka algılıyor.
anık öksel açıdan edik olmaktır.
edik ise öksel ve varsal açıdan edik olmaktır.

Şöyle anlatmaya çalışayım.

"Bu yaptığımız anılmaya değer bir şey değil iken bitirdiğimiz de anık oldu."
"Bu yaptıklarımı yapabilmek için bizim edik olmamız gerekiyordu. Ediklenişimiz işe edi olmamızın köktaşı ve baştaşı sayılır."

Kılık sözcüğü de var. Bu da görsel açıdan edik olmaktır. Bir görünüşü kendine il eder.

Bunları tamam sözcüğünün oluşturduğu anlamla betimlemek istediğimizde de yetik sözcüğünü kullanırız.

Türkçede ses anlamları ve ses yükleri var. İlk baştaki ses başlangıç sesi olurken anlamında başlangıcı oluyor. Türkçede bir sözcüğün anlamının var olması başka kökten o sözcüğe erişildiğinde anlam benizini değiştirir. Bu da matematiktir.

Bunu size sözcüklerin söyleniş sırasıyla göstererek anlaşılmasını umut edeyim.
İstanbul kepek ekmeği
Kepekli istanbul ekmeği
Kepekli ekmeğin istabullusu
İstanbullu kepekli ekmek
İstanbullu kepek ekmeği

Görüldüğü üzere ökünüz bunu ayrı benizlerde öğrüyor deneme sözcük: yoğurmak + anlamak birlikteliği ve algılıyor.
  • 0

Sözcüklerle, dillerle uğraşmayı bıraktım. Çok dil bilgisi olan birisi değilim. Hakkınızı helal edin.

Kelime-i Tevhidi söyleyelim. Allah'u Teâlâ'ya çok tövbe edelim inşallah. Kuran-ı Kerim okuyalım, uymaya gayret edelim, salih kul olalım inşallah
Üyelik görseli
datadeveb
Deveb Önyüz Çatısı
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 1346
Katılım: 31 Tem 2018, 18:20
Değerleme: 171

Ynt: hazır

İletigönderen datadeveb » 21 Kas 2018, 09:32

Özbekistanda anık sözcüğünü kullanıyorlar. Ama net anlamında kullanıyorlarmış. Anık sözcüğünü hazır olarak algılayamamda var bi şey diyordum. Ve öksel açıdan bir anlam anladığımı belirtmişim... :)
  • 0

Sözcüklerle, dillerle uğraşmayı bıraktım. Çok dil bilgisi olan birisi değilim. Hakkınızı helal edin.

Kelime-i Tevhidi söyleyelim. Allah'u Teâlâ'ya çok tövbe edelim inşallah. Kuran-ı Kerim okuyalım, uymaya gayret edelim, salih kul olalım inşallah
Üyelik görseli
datadeveb
Deveb Önyüz Çatısı
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 1346
Katılım: 31 Tem 2018, 18:20
Değerleme: 171

Ynt: hazır

İletigönderen Yiğit98 » 23 Ağu 2019, 20:48

Hazırlamak için Anıtmak ile Anıklamak yazılmış. İkisi de olur mu?
  • 0

Yiğit98
Göñüllü
Göñüllü
 
İleti: 204
Katılım: 21 Tem 2019, 20:35
Değerleme: 74

Ynt: hazır

İletigönderen Oktay D. » 23 Ağu 2019, 21:18

anu- (hazır olmak), anuk (hazır), anut- (hazır olmasını sağlamak) sözcükleri Eski Türkçede geçiyor, Türkiye Türkçesinde u sesi dudak beñzeşmesi nedeniyle düzleşir. Öte yandan anık, anıt- ve anıkla- sözcükleri ise Anadolu ağızlarında bulunuyor.

Ayrıca añıt- (aptalca bakmak, ilgisiz davranmak) sözcüğü var, ancak başka bir kökten, - (şaşırmak, ağzı açık kalmak < açık/géñiş olmak) kökünden geliyor (bkz. añız).

Belki géñizcil n sesi (ñ) ile yazılırsa
añıt-
aptalca bakmak

anıt-
hazır olmasını sağlamak

sözcükleri karışmayabilir.

Toparlarsam:
anı-
hazır olmak

anık
hazır

anıkla-
hazırlamak

anıklan-
hazırlanmak

anıt-
hazır olmasını sağlamak, hazırlatmak
  • 10

Üyelik görseli
Oktay D.
Oktay DOĞANGÜN
Yönetici
Yönetici
 
İleti: 8310
Katılım: 28 Ağu 2007, 17:52
Konum: İstanbul
Değerleme: 5431

Ynt: hazır

İletigönderen TürkçeSözlük78 » 23 Ağu 2019, 21:24

Hazırlanmak ile hazır olmak arasında çok ince bir ayrım var. Bence bu sözcükleri aynı kökten farklı yapım ekleri ile türetmek yerine bir tânesini kullanabiliriz. Ortada böyle çok sözcük olunca insanlar beğenmeyebilir. Örneğin anıt- yerine doğrudan anıklatmak diyebiliriz, anı- yerine de anıklanmak. :)
  • 0

Onca olay olduktan sonra,
Niye düşlerim ki bir yokra?
-Tünerik Gezgini
Üyelik görseli
TürkçeSözlük78
Oğuzhan T.
Dérnek Üyesi
 
İleti: 1324
Katılım: 12 Nis 2018, 01:07
Konum: İstanbul
Değerleme: 785

Ynt: hazır

İletigönderen Oktay D. » 24 Ağu 2019, 12:24

anı- (hazır olmak, hazır durumda bulunmak) ile anıklan- (hazırlanmak, hazır duruma getirilmek, kendini hazır duruma getirmek) aynı şey déğil ki, niye öyle bir şey yapalım? İlki étken çatıda ikincisi édilgen (veya dönüşlü) çatıda.
  • 3

Üyelik görseli
Oktay D.
Oktay DOĞANGÜN
Yönetici
Yönetici
 
İleti: 8310
Katılım: 28 Ağu 2007, 17:52
Konum: İstanbul
Değerleme: 5431


Dön Sözcük Türetme, Öneriler

Kimler çevrimiçi

Bu bölümü gezen üyeler: Hiç bir üye yok ve 10 konuk

Reputation System ©'