• avatar

    Dil Derneği’nin Çapulcu Konusundaki Ciddiyetsizliği Daha béğeni yapılmamış.

    tarafından 8 Haziran 2013 gününde yazıldı, 77 kéz okundu.
    Bu yazıdaki görüş ve tümceleriñ sorumluluğu, yazarıñ kendisinde olup, burada yér almasıyla Türkçesi Varken Topluluğu'nuñ Türkçecilik açısından çoksesli bir yérlik olması amaçlanmıştır.

    Türkiye sıradışı günlerden geçiyor. Bir yanda demokratik tepkilerini bugüne dek görülmemiş barışçıl ve mizahlı tavırla ortaya koyan bir topluluk, öbür yanda büyüteçle şiddet olayları arayan, bütün güzellikleri görmezden gelmeye gayret eden, hükûmete karşı olanlarla devlete karşı olanları kasten ayırmayan iktidar ve yanlıları. Demokrasimizin derekesi kılavuz istemediği gibi medyamızın hâli de aynen meydana çıktı. Üç maymunu oynamaktan öte ne derece araştırma özürlü olduğu şu “çapulcu” meselesiyle görüldü. Sosyal medya, hızlı ve eşzamanlı yayılım bakımından habercilik tarihinde görülmemiş bir seviyede. Ancak, yalan ve yanlış haberlerin aynı süratle yayılması da bir vaka.

     

    Geçenlerde bir iddia ortaya atıldı: “TDK, Başbakan’ın ‘çapulcu’ çıkışından sonra genelağ sayfasındaki ‘çapulcu’ maddesinin tanımını ona uygun olarak değiştirmişmiş.” Sosyal medyada bu haber çok hızlı yayıldı tabii. İşin kötüsü bu yanlış habere konvansiyonel medya yer verdi. Haberci/gazeteci unvanını taşıyanlar lütfedip sözlüğe bakmadılar. Bunun bir diğer çıkarımı da, evlerinde veya işyerlerinde sözlüğe sahip olmamalarıdır ki işi sözcüklerle hadiseleri aktarmak olan kişiler için bu, kusur değil ayıptır.

     

    Bu kepazelik Dil Derneği’nin de katılmasıyla bir aşama daha ileri gitti. Dil Derneği kurucularından ve yönetim kurulu başkanı Sevgi Özel 6 Haziran 2013 tarihinde bir yazı kaleme aldı. Bir paragrafı şöyle:

    “…Basılı sözlüğünde, “Başkasının malını alan, yağma, talan eden kimse, talancı, yağmacı, plaçkacı: ‘Bütün çapulcu alayı başka kasabalara gittiler.’-S.F. Abasıyanık” biçiminde olan sözcüğün tanımı ve tümce örneği bir anda “Düzene aykırı davranışlarda bulunan, düzeni bozan, plaçkacı: ‘Çapulcuların teklifine boyun eğilmesini asla kabul etmem.’ -N. F. Kısakürek” olmuştur. Resmi TDK’nin akademik sanlı dilcileri öylesine hızlı, “bilimsel ve bilim etiğine” saygılı çalışmışlar ki “çapulcu” sözcüğüyle doğrudan ilişkili, “çapul, plaçka, plaçkacı, talan, yağma, yağmacı…” gibi sözcükler arasında bağlantı kurmaya zaman bulamamışlardır. Resmi TDK sözlüğünde ilgili sözcüklerin, bilgisunardaki 6.6.2013 günlü tanımları bunun kanıtıdır…”

    Bu acınası bir sav idi. Demek ki, TDK’yı muhalefeten kurulmuş Dil Derneği, ya TDK’nın son sözlüğünden bîhaberdi ya da bile bile çamur atıyordu. İkisi de affedilemezdi.

    İşin aslı şu:

    TDK 2005’te yayımladığı 10. baskısında “çapulcu”yu şöyle tanımlamış: “Başkasının malını alan, yağma, talan eden kimse, talancı, yağmacı, plaçkacı”

    TDK’nın internet sitesinde ne yazıyor: “Düzene aykırı davranışlarda bulunan, düzeni bozan, plaçkacı”

    Anlam değişmiş. Ama itham etmek için yeterli değil bu. TDK’nın son baskısı olan 11. baskısına (2011) bakmalı. Bakıyoruz ve görüyoruz ki tanım internette yazanla tıpatıp aynı. Yani, TDK bu sözcüğün anlamını bugünlerde Başbakan’ın demecinin ardından değil tam 2 sene önce değiştirmiş. Bu demektir ki, son olaylarla bu tanım değişikliğinin zerre kadar alakası yok.

     

    İşte Dil Derneği sözlükçülükten bu denli uzak. Elinde son baskı TDK sözlüğü de yok. Ama yine de eleştirebilme akıldışılığına düşebiliyor. Veyahut, “denizi yakamasam da cızlatırım” tavrıyla çamur atma hevesine giriyor. Konvansiyonel medya, burnunun ucunu görmediği gibi sözlüğe bakma alışkanlığının olmadığını bize acı acı aşikâr ediyor. Hükûmet demokrasiden ne rütbe bîbehre olduğunu azılı polislere karşı kör kesilerek gösteriyor. Yandaşlar ise bir çanak sevdasıyla pirincin içindeki taşları ayıklamayı değil çuvalı taştan ibaret göstermeyi tercih ediyor.

    Bütün bunların olduğu ortamda kitaplarıyla, saygı dolu insanlarıyla, kucaklayıcılığıyla ve hiçbir kategorizasyona indirgenemeyecek insancıllığıyla çöllüklere su taksim ediliyor.

    Maksem yeniden suyla doluyor.

    Haziran 2013

     

    SÖZLÜKÇÜK

    dereke: Aşağı seviye (“derece” yukarı seviyeyi ifade ederken, “dereke” aşağı seviyeyi belirtir. Bu bakımdan “derece” ile “dereke” birbirinin zıddıdır.) 

    bîbehre: Nasipsiz, mahrum

    genelağ: İnternet

     

     

    Baturalptürk

    baturalpturk@hotmail.com

    <b>Değerleme:</b>

yukarı çık